به گزارش تجارت نیوز، ۲۶ ژانویه ۲۰۲۶، صحنه برگزاری International Day of Clean Energy بود. رویدادی که از سوی مجمع عمومی سازمان ملل بهعنوان روز جهانی انرژی پاک اعلام شده است و امسال بیش از هر دوره قبلی به حرکتهای اقتصادی و سرمایهگذاری در حوزه انرژی پاک گره خورد. این مناسبت جهانی که بهطور رسمی با تاسیس آژانس بینالمللی انرژی تجدیدپذیر در سال ۲۰۰۹ همزمان است، در سال ۲۰۲۶ به سلسله نشستها، میزگردها و کمپینهای جهانی تبدیل شد که نشان میدهد انرژی پاک در این بخش دیگر فقط شعاری باقی نمانده است.
هدف کلان رویداد در چشمانداز جهانی
روز جهانی انرژی پاک که توسط توافقنامه A/77/327 مجمع عمومی سازمان ملل در ۲۵ اوت ۲۰۲۳ اعلام شده است، هدفش را افزایش آگاهی و عمل برای یک گذار منصفانه، پایدار و فراگیر به سمت انرژی پاک تعیین کرده است. این رویداد در سال ۲۰۲۶ بهعنوان یک روز نمادین، محلی برای اعلام راهکارهای عملی مشارکتی بود؛ بهویژه اینکه بحثهای مالی، توسعه زیرساخت و مشارکت بینالمللی در دستور کار نشستهای مختلف قرار گرفتند.
در این رویداد، سازمانهایی مانند Sustainable Energy for All (SEforALL)، مجموعهای از رویدادهای فیزیکی و دیجیتال در شهرهای مختلف جهان راهاندازی کردند. این رویدادها شامل پنلهای برنامهریزی، نمایشگاههای فناوری پاک و جلسات مذاکره سرمایهگذاری بوده است. همزمان با این رویداد، دبیرکل سازمان ملل، در پیامی تأکید کرد که گذار به انرژیهای پاک دیگر به راهکار اقتصادی و توسعهای برای امنیت انرژی، اشتغال و ثبات بازارها تبدیل شده است. وی تأکید کرد که باید پذیرش و سرمایهگذاری در این زمینه با کاهش هزینههای سرمایه اولیه و تقویت زیرساختها تسریع یابد تا به اهداف توسعه پایدار برسیم.
مهمترین کنفرانسها و نشستهای این رویداد چه بودند؟
در بخشهایی از جهان، رویدادهای تخصصی به مناسبت این روز برگزار شد. در لاگوس نیجریه، نشستهای همراه با نمایش فناوریهای پاک مانند اجاقهای خورشیدی با ذخیرهسازی باتری، اجاقهای القایی و سوختهای زیستی برگزار شد که راهکارهای فنی، مدلهای کسبوکاری و طرحهای سرمایهگذاری محلی را معرفی کردند. در وین اتریش نیز تصمیمگیرندگان، سرمایهگذاران و رهبران بخش خصوصی در پنلهای سطح بالا درباره راهکارهای تامین مالی انرژی پاک در مدارس و جوامع محتاج انرژی گفتگو کردند و شبکهسازی برای پروژههای آتی انجام شد.
همزمان با این رویدادها، چند کشور اقدامات اجرایی قابل توجهی را اعلام کردند. مثلا کنیا از بهرهبرداری رسمی خط انتقال ۱۳۲ کیلوولت Kitui‑Wote برای شبکه انرژی تجدیدپذیر خبر داد که ظرفیت انتقال برق پاک را به حدود ۹۰ درصد از تولید کل برق کشور میرساند. پروژهای که میتواند اقتصاد منطقه شرق آفریقا را متحول کند.
در این رویداد، همچنین طرحهای جدید مالی برای سوق دادن سرمایه به پروژههای پاک مطرح شد. یکی از مهمترین برنامهها SOGREA Initiative بود. طرحی با حمایت اتحادیه اروپا و دولت دانمارک که با اختصاص ۲۴ میلیون یورو برای ساخت و تقویت شبکههای کوچک سبز در سیرالئون راهاندازی شد، هدف این طرح، کاهش ریسک مالی سرمایهگذاری در مناطق دورافتاده و تشویق شرکتهای خصوصی به حضور در پروژههای پاک و با بازدهی بلندمدت عنوان شده است.
بیانیههای رسمی و چشماندازها
در پیامی دیگر از سوی سازمان ملل و نهادهای شریک، تاکید شد که گذار به انرژی پاک باید بیطرفانه، فراگیر و با توجه به عدالت اجتماعی انجام شود؛ بهطوری که افزایش ظرفیت انرژی پاک نه فقط در کشورهای توسعهیافته، بلکه در مناطق در حال توسعه نیز به شکل عملیاتی قابل دستیابی باشد. این پیام، پتانسیل اقتصادی قابلتوجهی برای سرمایهگذاران جهانی را هم پررنگ میکند، بهویژه در مناطقی که هزینه انرژی پاک اکنون از سوختهای فسیلی ارزانتر است.
همچنین، چند کشور نیز دادهها و پیشرفتهای ملی خود را اعلام کردند. برای مثال اردن اعلام کرد که در مسیر کاهش وابستگی به انرژی وارداتی و تقویت ظرفیت نیروگاههای تجدیدپذیر رو به جلو حرکت میکند و از این روز برای اعلام برنامههای آتی سرمایهگذاری در انرژی خورشیدی و بادی استفاده کرد. این نوع اعلامها به سرمایهگذاران جهانی سیگنال میدهد که آمادگی بازارهای منطقهای برای جذب سرمایهگذاری سبز وجود دارد.
نتایج این رویداد بهوضوح نشان میدهد که انرژی پاک همچنان در کانون سیاستگذاری جهانی و سرمایهگذاری سبز قرار دارد؛ از اعلام برنامههای مالی جدید و پروژههای عملیاتی در آفریقا گرفته تا فراخوان برای مشارکت بخش خصوصی در تامین مالی شبکههای پاک و پیامهای راهبردی از سوی دبیرکل سازمان ملل. برای سرمایهگذاران، این یعنی اکنون زمان آن است که سرمایههای بلندمدت خود را به بازارهای انرژی پاک و زیرساختهای مرتبط اختصاص دهند، زیرا این بخش نه فقط محیطزیستی، بلکه اقتصادی و تجاری شده است و قرار است در دهه آینده جزو بزرگترین حوزههای رشد جهانی باشد.