به گزارش تجارت نیوز، همزمان با بازداشت نیکولاس مادورو، رئیسجمهوری ونزوئلا طی عملیاتی 30 دقیقهای توسط ماموران ویژه ایالات متحده و بازداشت او و همسرش و انتقالشان به آمریکا جهت محاکمه، رسانههای جهان تلاش کردند تا از زوایای مختلف به تحولات اخیر این کشور آمریکای لاتین و آینده سیاسی و اقتصادی آن بپردازند.
گروهی از این رسانهها بر عملیات نیروهای آمریکایی متمرکز شدند، به عنوان نمونه نیویورکتایمز و وال استریت ژورنال با انتشار گزارشهای جداگانهای به فرایند عملیات برقآسای ایالات متحده که جهان را در شوک فرو برد، اشاره و تلاش کردند تا این فرایند را با جزئیات رسانهای مطرح کنند. به ادعای نشریههای آمریکایی عملیات اصلی آمریکا از ماه اوت آغاز شد، یعنی زمانی که تیمی پنهان از مأموران سیا با هدف جمعآوری اطلاعات درباره نیکولاس مادورو، رئیسجمهور این کشور به ساختارهای ونزوئلا نفوذ کردند. به اعای رسانههای امریکایی این گروه برای ماهها بدون آن که شناسایی شوند، در کاراکاس حضور داشتند و درباره تمامی حرکتها و کنشهای روزانه مادورو و حتی ناوگانها و آشیانههای پهپادی این کشور اطلاعات به دست آورده و فراتر از آن از روزمرگیهای رئیسجمهوری ونزوئلا و تمامی مکانهایی که به آنها رفتوآمد داشت، نقشهبرداری کردند.
به نوشته نیویورکتایمز این ماموریت به واسطه بسته بودن سفارت آمریکا در ونزوئلا بسیار خطرناک توصیف شد با این همه آنگونه که ژنرال دن کین، رئیس ستاد مشترک نیروهای مسلح ایالات متحده، در کنفرانس خبری گفت: بهواسطه اطلاعات جمعآوریشده توسط این تیم مخفی، ایالات متحده میدانست مادورو کجا میرود، چه میخورد و حتی از تعداد حیوانات خانگیاش نیز اطلاع داشت.
در همین راستا حملهای پیش از سپیدهدم روز شنبه توسط کماندوهای نیروی دلتا، یکی از خطرناکترین عملیاتهای نظامی ایالات متحده از زمان عملیات تیم SEAL 6 در پاکستان در سال ۲۰۱۱ که اسامه بنلادن به واسطهاش هدف قرار گرفت و کشته شد، آغاز گشت. نتیجه عملیات دقیق و سریع بود، مادورو به همراه همسرش بازدشت و بدون هیچ تلفاتی به آمریکا منتقل شد.
حالا رئیسجمهوری آمریکا که روزی اعلام کرده بود به دنبال تغییر رژیم ونزوئلا نیست، روز شنبه صراحتا گفت که مقامات آمریکایی مسئولیت کنترل و اداره ونزوئلا را بر عهده گرفتهاند و ایالات متحده قصد دارد زیرساختهای نفتی این کشور را بازسازی کند. بازداشت مادورو و آینده ونزوئلا بدون رئیسجمهوری که ۱۳ سال بر این کشور حکم رانده، سوالهای بسیاری را به دنبال داشته و موجب شده تا گمانهزنیها درباره تحولات پیش رو افزایش یابد. در همین راستا تجارتنیوز تلاش کرده تا نگاه رسانههای برجسته را به این کنش بیسابقه بازتاب دهد.
فارن افرز: نفت ونزوئلا و قماری که ترامپ به آن تن داد!
نشریه فارن افرز با هدف پرداختن به تحولات ونزوئلای پسا مادورو با فرانسیسکو رودریگز که از سال ۲۰۰۰ تا ۲۰۰۴ رئیس بخش مشاوره اقتصادی و مالی مجمع ملی ونزوئلا بوده، مصاحبه کرده است. رودریگز که تاکنون سه کتاب درباره ونزوئلا نوشته و اکنون پژوهشگر ارشد در مرکز تحقیقات اقتصادی و سیاستگذاری و استاد دانشگاه دنور است در پاسخ به سوال نخست این نشریه درباره شرایط کنونی ونزوئلا گفت: امروز ساختار سیاسی تحت کنترل ارتش و نیروهای امنیتی است و معاون رئیسجمهوری نیز قادر است بر کرسی او تکیه بزند.
حال درباره این که این وضعیت ادامه خواهد یافت یا نه باید گفت که اگر معاون مادورو همکاری نکند، احتمال این که ایالات متحده فاز دوم عملیات نظامی را کلید بزند بسیار است. به همین دلیل بعید است توافقی میان طرفین حاصل نشود. چرا که در شرایط کنونی رایزنیهایی میان معاون مادورو با مارک روبیو در جریان است و به نظر میرسد معاون رئیسجمهوری پیشین ونزوئلا بخواهد آنگونه که ترامپ گفته عظمت را به این کشور بازگرداند. با این همه مقاومت برخی از مقامهای دولتی و ارتش دور از ذهن نیست و از آنجایی که ترامپ میخواهد در این کشور آمریکای لاتین سرمایهگذاری کند، احتمال اعمال فشارهای بیشتر یا عملیات نظامی محتمل است. بنابراین سناریوی محتمل آن است که شرکتهای آمریکایی وارد شده و با سرمایهگذاری در صنعت نفت ونزوئلا این کشور را بهسان بازیگری تحت حمایت خود قرار دهند.
به باور این کارشناس اقتصادی ارشد در چنین شرایطی اقتصاد ورشکسته ونزوئلا میتواند رشد دو رقمی را تجربه کند. او افزود: براساس تخمینهای من که با برآوردهای دیگر اقتصاددانها همخوانی دارد، تولید ناخالص داخلی سرانه ونزوئلا در دهه آینده ممکن است سه برابر شود. بنابراین اگر دولت کاراکاس با ایالات متحده توافق کند، تحریمها لغو، میلیاردها دلار برای بازسازی صنت نفت ونزوئلا وارد کشور شده و هر دولتی میتواند انتخاباتی آزاد برگزار کند. اما این به معنای تحقق دموکراسی واقعی نیست.
این کارشناس مسائل اقتصادی در ادامه استدلال کرد که ترامپ میبایست نوعی توافق میان معاون مادورو و اپوزسیون محقق کرده و با تقسیم قدرت زمینه را برای همزیستی نهادها تحت رهبری گروههای مختلف هموار سازد. پس از آن طبیعتا دوران گذار سختی رقم میخورد و در طول این مدت ایالات متحده میبایست با اعمال فشار زمینه را برای اصلاحات بیشتر و عمیقتر هموار کند.
فرانسیسکو رودریگز در نهایت به نفت ونزوئلا و تلاش ترامپ جهت سرمایهگذاری بر این صنعت اشاره کرد و گفت: طبیعتا خواست آمریکا مخالفتهای درونساختاری را به همراه دارد و حتی ممکن است مخالفان را هم دلزده کند. این قماری است که ترامپ آغاز کرده و باید امروز با احتیاط با کارتهایی که در اختیار دارد، بازی کند.
شورای آتلانتیک: از برندگان عملیات ترامپ تا سیگنالی که برای چین و روسیه ارسال شد
جیسون مارچاک، معاون رئیس و مدیر ارشد مرکز آمریکای لاتین با انتشار یادداشتی در شورای آتلانتیک تلاش کرده تا به تحولات سیاسی ونزوئلای پسا مادورو اشاره کند. او کنش ترامپ را تلاش برای تغییر رژیم توصیف کرده و تاکید دارد، در چنین شرایطی دلسی رودریگز، معاون مادورو که موظف است ظرف 30 روز انتخابات برگزار کند، فاقد مشروعیت لازم برای انتقال قدرت به شکلی امن است به خصوص آنکه ونزوئلا امروز با چالشهای جدی چون چالشهای اقتصادی و شکافهای ناشی از یکهتازیهای شبه نظامیان و کارتلهای فعال در حوزه مواد مخدر روبهرو است.
این نویسنده در ادامه به ترکشهای کنش اخیر ترامپ به نیمکره غربی اشاره کرد و نوشت: بازداشت مادورو پیامی روشن برای بازیگرانی چون کلمبیا و کوبا دارد؛ بازیگرانی که هنوز حاضر به همکاری با آمریکا نیستند.
متیو کرونیک، معاون رئیس و مدیر ارشد مرکز استراتژی و امنیت اسکوکروف، نیز از زاویهای متفاوت به تحولات کاراکاس اشاره کرده و امنیت ایالات متحده، مردم ونزوئلا، قدرت نظامی آمریکا و سیاست خارجی ترامپ را برندگان قمار آمریکا قلمداد کرد.
یوید گلدوی، رئیس استراتژیهای جهانی گلدوی، مشاوره بینالمللی انرژی و رئیس گروه مشاوران انرژی مرکز انرژی جهانی شورای آتلانتیک نیز بر حوزه نفت و بنادر کلیدی ونزوئلا متمرکز شده و نوشته، طبیعتا بعد از تحولات اخیر شرکتهای نفت آمریکایی به ونزوئلا باز میگردند، هرچند به واسطه تهدید از سوی وفاداران به مادورو و مقامهای اطلاعاتی کوبا احتمال دارد این فرایند با سرعت محقق نشود.
این تحلیلگر در ادامه به فرایند انتقال نفت از ونزوئلای پسا مادورو اشاره کرده و تاکید دارد که امروز همه چیز در هالهای از ابهام قرار دارد. شاید بهسان قبل نفت ونزوئلا از طریق تانکرها صادر شود و این بازیگر طلای سیاه خود را براساس قیمتهای بازار به فروش برساند تا درآمد ملیاش تامین شود، شاید هم درآمدها به حساب مسدود شدهای منتقل گردد تا دولت جدید برای تحقق ابتکار عملهای خود به آن متوسل شود.
در نهایت الکساندر بی. گری، عضو ارشد غیرمقیم طرح ژئواستراتژی در مرکز استراتژی و امنیت اسکوکرافت، تحولات اخیر ونزوئلا را پیامی شفاف برای چین و روسیه قلمداد کرد و نوشت: ترامپ با عملیات اخیر نشان داد که در اجرای استراتژی امنیت ملیاش مصمم است؛ این عملیات درست چند روز بعد از آنکه اخبار مرتبط با تکاپوی در آمریکای لاتین برجسته شد، رسانهای گشت و نشان داد که ترامپ به دنبال تعریف نظم امنیتی سازگار با منافع ملی کشورش است. حالا بعید به نظر میرسد روسیه و چین به راحتی بتوانند از فرصتهای ناب حاکم در نیمکره غربی به نفع خود بهرهبرداری کند و به این طریق اولویتهای امنیتیشان را به واقعیتهای استراتژیک بدل سازند.
نشنال اینترست: تحولات ونزوئلا بازدارندگی ایالات متحده را بازتعریف کرد یا قانون جنگل را بازگرداند؟
نشنال اینترست با انتشار یادداشتی ابتدا به چالشهایی که مردم ونزوئلا با آن دستوپنجه نرم کردند اشاره کرده و آورد: ساختار تحت رهبری مادورو اقتصاد را نابود را کرد و موجب شد تا موج گسترده از مهاجرتها رقم بخورد. احمد فرای، فعال در گروه بحران بینالمللی، در ابتدای این یادداشت مدعی شد که در حالت طبیعی حمله به کشوری مستقل و بازداشت رهبرش نقض آشکار حقوق بینالملل و حاکمیت کشورها است. اما در این باره باید کمی تامل کرد.
به نوشته این تحلیلگر، دولت تحت رهبری مادورو در آستانه فروپاشی بود و در داخل و خارج از مرزهایش گروههایی فعالیت داشتند که هم تهدیدی وجودی علیه شهروندان ونزوئلایی بودند و هم تهدیدی منطقهای. از همین رو به ادعای این نویسنده کنش ترامپ را باید در چارچوب اصل بازدارندگی در منطقه کارائیب تبیین کرد.
به ادعای نویسنده، پیام اخیر آمریکا برای ساختارهای مشابه روشن است، فساد و عدم مشروعیت مصونیت دیپلماتیک به همراه نمیآورد. از همین رو بر خلاف برخی آرمانگرایان باید به این حقیقت معترف بود که امروز در ارتباط با برخی بازیگران کنش نظامی و دیپلماتیک نتیجهبخش نخواهد بود. این اشتباهی است که اروپا هنوز به آن پی نبرده و از همین رو نتوانسته تهدیدهای ژپوپلتیکیاش را مهار کند.
فرای در بخش دیگری از این مقاله مدعی است اشتباه محاسباتی در این زمینه صرفا بستر را برای ظهور جریانها و رهبران رادیکال هموار میکند. از همین رو گاهی لازم است صلح با توسل به قدرت حاصل شود، اینگونه رقبا و دشمنان آمریکا به خوبی درک میکنند که بازدارندگی آمریکا چه طعمی خواهد داشت… نویسنده در بخش نهایی یادداشت خود ادعا کرد، دنیا دیگر نمیتواند به ساختارهایی که زبان دیپلماسی را متوجه نمیشوند فرصت داده و با آنها مماشات کند. با این همه منتقدان این نویسنده و چهرههایی که نگرش مشابهی دارند بر این باورند که تغییر رژیم به این طریق یا ایجاد تغییر با توسل به زور صرفا زمینهساز آشفتگی و هرج و مرج بیشتر جهانی خواهد شد و قانون جنگل را احیا میکند.
فایننشال تایمز: چالشهای آمریکا در مسیر سرمایهگذاری در صنعت ونزوئلا
فایننشال تایمز با انتشار یادداشتی نوشت: عملیات ایالات متحده در ونزوئلا نشان داد که ترامپ دیگر در سیاست خارجیاش به اصل عدم مداخله باور ندارد. ترامپ، که خود را «رهبر صلح» معرفی کرده، پس از بازگشت به کاخ سفید وعده داده بود که کشورش را از درگیریهای خارجی دور نگه دارد و استراتژی امنیت ملی اش نیز «جنگهای بینتیجه ساخت ملت» در دولتهای قبلی را به سخره گرفت.
اما امروز همین رویکرد رئیسجمهور ایالات متحده را متعهد کرده که ونزوئلا، کشوری با جغرافیایی دو و نیم برابر آلمان با جمعیت حدود 28 میلیون نفر را به طور موقت در اختیار داشته باشد. از همین رو ظاهرا قرار است مارک روبیو در کنار پیت هگست با مردم ونزولا برای دوران گذار همکاری کنند. این در حالی است که گروهی با اشاره به تاکید ترامپ بر بازگشت شرکتهای نفتی به ونزوئلا بر این باورند که رئیسجمهوری ایالات متحده در صدد است تا از این وضعیت به لحاظ اقتصادی فرصتسازی کرده و سرمایههای میلیارد دلاری در حیاط خلوتش به دست آورد.
با این همه برخی از اعضای اپوزیسیون ونزوئلا از استراتژی ایالات متحده متحیر شدند. پدرو بورلی، یکی از مخالفان مادورو در شبکه ایکس ضمن آن که عملیات آمریکا را بینقص خواند، نوشت: ونزوئلا ورشکسته و نیازمند است، اما قرار نیست در برابر هوسهای بیمعنا تسلیم شود. همزمان مردم ونزوئلا هراس دارند چهرههایی چون دیوسدادو کابِیلو، وزیر کشور و چهرهای رادیکال که در تلاش است تا تعاملاتش با آمریکاییها را ارتقا ببخشد، از خلا قدرت استفاده کرده و قدرت را دست بگیرد.
این نشریه در بخش دیگری از این یادداشت به کنش جنبش حامیان چاوز که به شدت ضد امپریالیستی هستند، اشاره و تاکید کرده که اظهارات ترامپ درباره پتانسیل صنعت نفت ونزوئلا برای شرکتهای آمریکایی میتواند سلاح تبلیغاتی قدرتمندی برای این گروه فراهم کند. از همین رو هر گونه تلاش برای استقرار نیروی آمریکایی با واکنش خصمانه از سوی دولت و نیروهای مسلح ملیگرای ونزوئلا و همچنین از سوی شبکهای از میلیشیاهای مسلح محلی مواجه خواهد شد. با این حال، ترامپ به دکترین مونرو که در قرن نوزدهم معرفی شد برای تثبیت تسلط ایالات متحده در نیمکره غربی متوسل شده و تاکید دارد: «دکترین مونرو موضوع با اهمیتی است، اما ما خیلی بیشتر از آن را پشت سر گذاشتهایم.»
