به گزارش تجارت نیوز، ادامه درگیری در ایران باعث شده است، اختلال در بازار نفت و گاز بهصورت نامتوازن بر مناطق مختلف جهان اثر بگذارد. کشورهای آسیایی که بیشترین وابستگی را به جریان نفت و گاز طبیعی مایع از خاورمیانه دارند، با کمبود سوخت، افزایش کرایههای هوایی، لغو پروازها و رقابت شدید پالایشگاهها برای تأمین نفت خام غیرخاورمیانهای مواجه شدهاند. اروپا نیز تحت فشار هزینههای بالاتر انرژی قرار گرفته است.
تابآوری بالای پکن در برابر کمبود عرضه نفت
اما در این میان، چین بهعنوان یک استثنا ظاهر شده است. پکن طی سال گذشته با استفاده از قیمتهای پایین نفت، ذخایر تجاری و راهبردی خود را تقویت کرده و همزمان به نفت خام ارزانتر ایران و روسیه دسترسی داشته است. در شرایط کنونی، پالایشگاههای مستقل چین میتوانند برای جبران کمبود ناشی از محاصره تنگه هرمز، به حجم بالای نفت خام ایران که از ماه ژانویه در نفتکشها ذخیره شده، تکیه کنند.
تحلیلگران میگویند این نفت، که هنوز بهطور رسمی از سوی ایالات متحده تحریم نشده، به چین اجازه میدهد هفتهها در برابر انسداد حیاتیترین گلوگاه نفتی جهان تاب بیاورد.
سیاست انرژی و محاسبات ژئوپلیتیکی واشنگتن
رضا باندی در تحلیلی در والاستریت ژورنال نوشته است که سیاستهای اخیر آمریکا نشان میدهد دولت دونالد ترامپ در صورتی که بیثباتی ژئوپلیتیکی به رقبایی مانند چین آسیب بزند، تحمل بیشتری نسبت به تبعات آن دارد.
بهگفته او، اگر رشد یک رقیب به دسترسی پایدار به انرژی وابسته باشد، ایجاد نااطمینانی میتواند هزینههایی تحمیل کند که ابزارهایی مانند تعرفه و تحریم قادر به رقابت با آن نیستند. استدلال رسمی واشنگتن این است که آمریکا به دلیل استقلال انرژی و جایگاهش بهعنوان بزرگترین تولیدکننده نفت جهان، از شوکهای عرضه مصون است.
ایالات متحده؛ همچنان نیازمند واردات نفت
اما تولیدکننده برتر بودن، به معنای استقلال کامل نیست! ایالات متحده برای تأمین مصرف روزانه حدود ۲۰ میلیون بشکهای خود همچنان به واردات نفت نیاز دارد، در حالی که تولید داخلی آن حدود ۱۳ میلیون بشکه در روز است و نزدیک به یکپنجم این تولید صادر میشود. تداوم درگیری، محاصره و مذاکرات فرسایشی، میتواند مستقیماً قیمت نفت خام را در بازار آمریکا بالا نگه دارد.
تورم سوخت و فشار بر مصرفکننده آمریکایی
پیامدهای جنگ، اکنون بهطور ملموس به مصرفکنندگان آمریکایی رسیده است. قیمت بنزین تنها طی 6 هفته بیش از یک دلار در هر گالن افزایش یافته و تورم سالانه در ماه مارس به ۳.۳ درصد رسیده است.
بر اساس آماری که دفتر آمار کار ایالات متحده منتشر کرده، شاخص انرژی در همین ماه ۱۰.۹ درصد رشد کرده و شاخص بنزین با جهش ۲۱.۲ درصدی، بخش عمده افزایش ماهانه شاخص قیمت مصرفکننده را رقم زده است. این دادهها نشان میدهد وابستگی آمریکا به بازار جهانی، این کشور را در برابر شوکهای قیمتی مصون نکرده است.
محدودیت شیل و تنگنای عرضه جهانی
افزایش قیمت نفت باعث شده تولیدکنندگان شیل آمریکا به فکر افزایش تولید بیفتند، اما این فرآیند زمانبر است و آثار آن معمولاً طی سه تا 6 ماه نمایان میشود. حتی در این صورت نیز تولید داخلی آمریکا قادر نیست شکاف عظیم عرضه جهانی ناشی از بسته شدن تنگه هرمز را پر کند. نتایج نظرسنجی انرژی فدرال دالاس نشان میدهد عدم قطعیت ژئوپلیتیکی، بزرگترین مانع رشد تولید نفت آمریکاست؛ عاملی که تصمیمگیری برای سرمایهگذاریهای بلندمدت را دشوار کرده است.
در همین حال، آسیا و اروپا برای تأمین نیاز خود، به صادرات نفت آمریکا روی آوردهاند و صادرات ایالات متحده به سطوح بیسابقهای رسیده است. آمریتا سن، همبنیانگذار و مدیر اطلاعات بازار در Energy Aspects، در یادداشتی در فایننشال تایمز هشدار داده است که تداوم این روند، همراه با یک درگیری طولانی، میتواند حتی با در نظر گرفتن آزادسازیهای تأییدشده از ذخایر استراتژیک، ذخایر نفتی منطقه ساحل خلیج مکزیک آمریکا را تا پایان ژوئن به سطوح بسیار پایین برساند.
سن معتقد است، سیاستگذاران آمریکایی برای جلوگیری از کمبود داخلی، ناچار خواهند بود یا قیمتهای بالاتر را بپذیرند یا به مداخلات جدی در بازار، از جمله محدود کردن صادرات، فکر کنند؛ تصمیمی که میتواند پیامدهای نامطلوبی برای پالایشگاهها و تولید بالادستی در امتداد ساحل خلیج مکزیک به همراه داشته باشد.
گزارشهای بیشتر را در صفحه سوخت و انرژی بخوانید.