به گزارش تجارت نیوز، بازار نفت در روزهای اخیر تحت تأثیر اخبار ژئوپلیتیکی و تحولات میدانی، آرامشی شکننده را تجربه کرده است. اگرچه امید به آتشبس باعث شده قیمتها فعلاً زیر ۱۰۰ دلار در هر بشکه باقی بمانند، اما عرضه فیزیکی همچنان بهشدت محدود است و قیمت نفت را در این محدوده به شدت شکننده و نوسانی کرده است.
قیمت نفت برنت در لحظه تنظیم این گزارش با ۱.۳۲ درصد کاهش، روی رقم ۹۸.۰۸ دلار قرار دارد. قیمت نفت وستتگزاس اینترمدیت نیز با ۱.۴۸ درصد افت، به ۹۳.۲۹ دلار رسیده است.
قیمت نفت موربان ابوظبی اما ۰.۸۰ درصد رشد داشته و روی رقم ۱۰۱.۶۶ دلار قرار گرفته است. قیمت نفت عمان نیز با ۱.۶۶ درصدی رشد، به ۱۰۰.۶۷ دلار در هر بشکه رسیده است. با این حال، قیمت نفت اوپک کاهش یافته و روی رقم ۱۰۴.۵۶ دلار قرار دارد.
قیمت نفت ایران نیز کاهش یافته است. نفت سبک ایران در بازه ۹۲.۳۶ تا ۹۴.۲۶ دلار قیمت خورده است. نفت سنگین ایران نیز در بازه ۹۰.۲۱ تا ۹۲.۱۱ دلار نوسان میکند.
اثر ماندگار اختلال عرضه بر بازار انرژی
جریان نفت از تنگه هرمز بسیار پایینتر از حد معمول گزارش میشود و این کمبود، فاصله چشمگیری میان قیمتهای لحظهای و معاملات آتی ایجاد کرده است؛ بهطوری که نفت فیزیکی برای تحویل فوری با اختلافی قابل توجه گرانتر از قراردادهای آتی معامله میشود.
از روز دوشنبه و همزمان با آغاز محاصره دریایی ایالات متحده برای جلوگیری از عبور کشتیهای مرتبط با ایران از تنگه هرمز، قیمت نفت زیر ۱۰۰ دلار تثبیت شده است. با این حال، در شرایطی که حیاتیترین مسیر کشتیرانی نفت جهان همچنان با ریسکهای جدی مواجه است، انتظار نمیرود آرامش نسبی بازارهای آتی دوام چندانی داشته باشد.
مسیر بعدی قیمت نفت بیش از هر چیز به سرنوشت مذاکرات میان ایالات متحده و ایران و همچنین به این بستگی دارد که تردد عادی کشتیها در تنگه هرمز با چه سرعتی از سر گرفته شود.
شکاف میان بازار فیزیکی و بازار آتی
علیرغم اعلام فرماندهی مرکزی ایالات متحده مبنی بر موفقیتآمیز بودن محاصره دریایی، شواهد ردیابی کشتیها نشان میدهد که تردد برخی نفتکشهای دارای پرچم ایران ادامه داشته، در حالی که عبور کشتیهای غیرایرانی همچنان با اختلال مواجه است. در سطح جهانی، محدودیت عرضه به حدی شدید است که برخی پالایشگاهها برای نفت خامهای غیرخاورمیانهای، قیمتهایی در حدود ۱۵۰ دلار در هر بشکه پرداخت کردهاند. نفت خام فیزیکی برای تحویل فوری، در نتیجه همین کمبودها، حدود ۴۰ دلار در هر بشکه بالاتر از قیمتهای آتی معامله میشود.
در مقابل، بازار آتی بیش از آنکه به واقعیتهای عرضه واکنش نشان دهد، تحت تأثیر تیترها و احساسات حرکت میکند و فعلاً امید خود را به احتمال ازسرگیری مذاکرات ایالات متحده و ایران، شاید در همین هفته، گره زده است.
پیشبینیها در سایه عدم قطعیت سیاسی
برای تحلیلگران، پیشبینی قیمت نفت بیش از هر زمان دیگری به حدس و گمان شباهت پیدا کرده است. پیامهای متناقض دولت دونالد ترامپ باعث شده دقت بسیاری از سناریوهای قیمتی به حداقل برسد. با این حال، گلدمن ساکس در تازهترین ارزیابی خود، میانگین قیمت نفت برنت و وست تگزاس اینترمدیت برای سال ۲۰۲۶ را بهترتیب ۸۳ و ۷۸ دلار در هر بشکه حفظ کرده است، هرچند همزمان بر وجود ریسکهای صعودی و نزولی تأکید دارد.
بر اساس یادداشتی از گلدمن ساکس که به نقل از رویترز منتشر شده، بزرگترین ریسک صعودی بازار، حجم بسیار پایین جریان نفت از تنگه هرمز است. تحلیلگران این بانک تخمین میزنند که عبور نفت از این مسیر به حدود ۱۰ درصد سطح پیش از جنگ، یعنی نزدیک به ۲.۱ میلیون بشکه در روز کاهش یافته و از آغاز درگیریها در ۲۸ فوریه، هیچ محموله LNG از این تنگه عبور نکرده است.
دان استرویون، رئیس مشترک تحقیقات کالاهای جهانی گلدمن ساکس، در گفتوگو با برنامه «Squawk on the Street» شبکه CNBC تأکید کرده است که آتشبس، ریسک از دست رفتن طولانیمدت عرضه را کاهش داده، اما بازیابی جریانهای عبوری به زمان نیاز دارد. به گفته او، آسیب فعلی به عرضه حدود ۱۰ تا ۱۱ میلیون بشکه در روز برآورد میشود، در حالی که کاهش تقاضا، عمدتاً در آسیا و بهویژه در بخشهای هوانوردی و پتروشیمی، حدود ۳ میلیون بشکه در روز از این شوک را جبران کرده است.
نفت در دوراهی دیپلماسی و اختلال عرضه؛ گام بعدی قیمتها چیست؟
گلدمن ساکس فرض میکند که جریان نفت از تنگه هرمز تا اواسط ماه مه بهتدریج به وضعیت نزدیک به عادی بازگردد و تولید بالادستی کشورهای خلیج فارس نیز تا اواسط ژوئن ترمیم شود. با این حال، این بانک هشدار داده است که اگر تنگه هرمز برای یک ماه دیگر عملاً بسته بماند، میانگین قیمت نفت برنت در سال جاری میتواند به بالای ۱۰۰ دلار برسد. در سناریوی بدبینانهتر، تداوم محدودیت شدید ترافیک میتواند قیمت برنت را در سهماهه سوم سال به ۱۲۰ دلار و در سهماهه پایانی به حدود ۱۱۵ دلار در هر بشکه برساند.
در سوی دیگر، تحلیلگران ING نیز بر دوطرفه بودن ریسکها تأکید دارند. به گفته استراتژیستهای کالایی این بانک، بازار آتی نفت فعلاً تحت تأثیر امید به تمدید آتشبس و ازسرگیری مذاکرات آرامتر شده، اما بازار فیزیکی با هر روز تأخیر در بازگشت جریان نفت از تنگه هرمز، فشردهتر میشود. ING برآورد میکند که در مجموع، حدود ۱۳ میلیون بشکه در روز از عرضه مختل شده و با ادامه محاصره، این رقم میتواند افزایش یابد.
بانک اسکاندیناوی SEB در سناریوی پایه خود فرض میکند که تنگه هرمز تا اواسط ماه مه تنها با ۲۰ درصد ظرفیت عادی فعالیت کند و سپس بهطور کامل بازگشایی شود. با این حال، تحلیلگران این بانک هشدار میدهند که حتی در صورت توافق سیاسی، کنترل ایران بر بخشی از شرایط میتواند مانع بازگشت سریع بازار به وضعیت عادی شود.
در مجموع، چشمانداز قیمت نفت کاملاً دوطرفه باقی مانده است؛ جایی که دیپلماسی سریع میتواند افت قابل توجه قیمتها را رقم بزند، اما شکست مذاکرات یا آسیب به زیرساختها، این پتانسیل را دارد که بازار را وارد فاز جهشهای شدید و حتی قیمتهای بالاتر از ۱۵۰ دلار در هر بشکه کند.
گزارشهای بیشتر را در صفحه سوخت و انرژی بخوانید.