به گزارش تجارت نیوز، سوئد با جمعیتی حدود ۱۰.۶ میلیون نفر و اقتصادی به ارزش تقریبی ۷۶۰ میلیارد دلار، یکی از ثروتمندترین کشورهای جهان محسوب می‌شود .با این حال، اقتصاد سوئد در سال‌های اخیر با چالش‌هایی مانند رکود اقتصادی و تورم بالا مواجه بوده است؛ به‌طوری‌که نرخ بیکاری در این کشور حدود ۸.۵ درصد برآورد می‌شود که نسبت به بسیاری از همتایان اروپایی خود بالاتر است.
در چنین ساختاری، فوتبال در سوئد نه تنها یک رویداد ورزشی، بلکه یکی از مهم‌ترین ابزارهای «انسجام ملی، صادرات سرمایه‌های انسانی و تحریک مصرف داخلی» محسوب می‌شود و حضور در جام جهانی ۲۰۲۶، که دوازدهمین حضور این کشور در این مسابقات است، به کانون توجه اقتصادی و رسانه‌ای تبدیل شده است.
ساختار داوطلبانه و غیرانتفاعی صنعت فوتبال سوئد
صنعت فوتبال سوئد از دیرباز بر پایه مشارکت مردمی و ساختاری داوطلبانه و غیرانتفاعی شکل گرفته است، به‌گونه‌ای که حدود ۱۲ درصد از جمعیت این کشور (نزدیک به ۱.۳ میلیون نفر) به‌عنوان بازیکن، مربی یا داور در بیش از ۲۹۰۰ باشگاه فوتبال فعالیت دارند. این ساختار گسترده که ریشه در سنت دیرینه باشگاه‌داری و حاکمیت انجمن‌های ورزشی دارد، در کنار اقتصاد کلان این کشور، بستری منحصربه‌فرد برای توسعه فوتبال ایجاد کرده است.
با این حال، شرایط اقتصادی رکودی و افزایش هزینه‌های زندگی، فشارهای قابل‌توجهی را بر باشگاه‌های آماتور و پایه وارد کرده است؛ به‌گونه‌ای که برخی باشگاه‌ها ناگزیر به افزایش شهریه‌های عضویت و تعطیلی اماکن ورزشی خود در فصل زمستان شده‌اند و نگرانی‌هایی درباره کاهش مشارکت کودکان و نوجوانان به دلیل مسائل مالی وجود دارد.
مدل اقتصادی مبتنی بر فروش بازیکن و درآمدهای اروپایی
با وجود این چالش‌ها، فدراسیون فوتبال سوئد (SvFF) و باشگاه‌های حرفه‌ای با تکیه بر مدل اقتصادی مبتنی بر فروش بازیکن و درآمدهای اروپایی، توانسته‌اند مسیر رشد خود را حفظ کنند. در سطح حرفه‌ای، لیگ برتر سوئد (آلوسونسکان) در سال‌های اخیر موفقیت اقتصادی چشمگیری را تجربه کرده است. بر اساس گزارش مؤسسه EY در مارس ۲۰۲۶، گردش مالی کل باشگاه‌های لیگ برتر در سال ۲۰۲۵ به رقم بی‌سابقه‌ای بالغ بر ۳.۷ میلیارد کرون رسیده که نسبت به سال قبل ۵.۵ درصد رشد داشته است .
مهم‌ترین موتور این رشد، فروش بازیکنان است که برای نخستین بار در تاریخ از مرز یک میلیارد کرون عبور کرده و سهم آن به ۲۹ درصد از کل درآمد باشگاه‌ها رسیده است. این روند نشان‌دهنده جایگاه رو به رشد آلوسونسکان به عنوان یک «ویترین صادرات استعداد» برای باشگاه‌های بزرگ اروپایی است. در سال ۲۰۲۴، درآمد باشگاه‌های سوئدی از فروش بازیکنان با رشد ۶۰ درصدی به ۹۵۶ میلیون کرون رسیده بود و رکورد یک میلیارد کرون در سال ۲۰۲۵، این مسیر صعودی را تثبیت کرده است.
به‌عنوان مثال، باشگاه هاماربی با فروش بازیکنان خود ۱۹۴ میلیون کرون و باشگاه‌های هاکن، یورگاردن و بروماپویکارنا نیز هر کدام ده‌ها میلیون کرون از این محل درآمد کسب کرده‌اند. این موفقیت‌ها، الگوی باشگاه‌های سوئدی را به یک مدل کارآمد تبدیل کرده است که در آن باشگاه‌ها با سرمایه‌گذاری در آکادمی‌های خود، استعدادهای جوان را پرورش داده و با فروش آن‌ها به بازارهای بزرگتر، علاوه بر کسب سود، چرخه تولید استعداد را تقویت می‌کنند.
ارزش تیم ملی سوئد برای جام جهانی ۲۰۲۶ حدود ۴۲۸ تا ۴۹۲ میلیون دلار برآورد شده که این رقم، این تیم را در رتبه پانزدهم جهان و یکی از باارزش‌ترین تیم‌های حاضر در این مسابقات قرار داده است. باارزش‌ترین بازیکنان این تیم، ویکتور گیوکرس (آرسنال) و الکساندر ایساک (لیورپول)، با ارزش‌های نجومی، ستون‌های خط حمله سوئد را تشکیل می‌دهند .
اقتصاد حضور در جام جهانی برای سوئد
اقتصاد حضور در جام جهانی برای سوئد، علاوه بر جوایز نقدی فیفا (حداقل ۱۰.۵ میلیون دلار برای هر تیم حاضر)، از طریق صنعت گردشگری و مهمان‌نوازی نیز قابل‌توجه است. بر اساس شاخص ارزی FOREX، هزینه سفر به آمریکای شمالی برای تماشای مسابقات سوئد بسیار بالاست. شاخص هزینه برای شهرهای میزبان به ترتیب ۱۱۵ برای مونتری (مقابل تونس)، ۱۵۵ برای هیوستون (مقابل هلند) و ۱۵۷ برای دالاس (مقابل ژاپن) برآورد شده است که نشان‌دهنده افزایش ۱۵ تا ۵۷ درصدی هزینه‌ها نسبت به یک رویداد مشابه در استکهلم است.
این افزایش هزینه‌ها که عمدتاً ناشی از فشار تقاضا بر هتل‌ها و بلیت‌های هواپیماست، خود عاملی برای تحریک اقتصاد محلی شهرهای میزبان و همچنین فرصتی برای شرکت‌های هواپیمایی و مسافرتی سوئدی محسوب می‌شود.
با این حال، صنعت فوتبال سوئد با چالش‌هایی نیز مواجه است. قرارداد جدید حق پخش تلویزیونی که از سال ۲۰۲۶ اجرایی می‌شود، نگرانی‌هایی را درباره کاهش درآمد باشگاه‌های کوچکتر ایجاد کرده است؛ تحلیل‌ها نشان می‌دهد که کاهش ۲۰ درصدی درآمدهای تلویزیونی می‌تواند منجر به نتایج مالی منفی برای شش باشگاه لیگ برتر شود.
همچنین، افزایش هزینه‌های حقوق و دستمزد و استهلاک، باعث کاهش سود عملیاتی باشگاه‌ها شده است و وابستگی شدید به فروش بازیکن، ریسک‌های قابل‌توجهی را در صورت رکود بازار نقل و انتقالات ایجاد می‌کند .
با وجود این چالش‌ها، چشم‌انداز اقتصاد فوتبال سوئد با تکیه بر ساختار مشارکتی گسترده، رشد چشمگیر در فروش بازیکنان و حضور در جام جهانی، همچنان امیدوارکننده است. چالش اصلی اکنون برای سوئد، مدیریت تعادل میان هزینه‌ها و درآمدها در دوران رکود اقتصادی و سرمایه‌گذاری مجدد عواید حاصل از جام جهانی و فروش بازیکنان در زیرساخت‌های پایدار و آکادمی‌های استعدادیابی است تا بتواند در بلندمدت، جایگاه خود را به عنوان یکی از قدرت‌های پایدار فوتبال اروپا حفظ کند و از پتانسیل عظیم انسانی خود برای تبدیل شدن به یک اقتصاد ورزشی پایدار بهره‌برداری کامل کند.
گزارش‌های بیشتر را در صفحه ورزشی بخوانید.
