به گزارش تجارت نیوز، سید محمدعلی سیدحنایی، پژوهشگر حوزه دیپلماسی و روابط بین‌الملل و رئیس اندیشکده دیپلماسی ملل، به‌عنوان تنها نماینده ایرانی در برنامه بین‌المللی مشترک مؤسسه بین‌المللی پژوهش‌های صلح استکهلم (SIPRI) و دانشگاه اوپسالا در سوئد حضور یافت؛ برنامه‌ای که با مشارکت پژوهشگران، دانشگاهیان، سیاست‌گذاران و متخصصان جوان از کشورهای مختلف در شهرهای استکهلم و اوپسالا برگزار شد.
این رویداد با هدف تبادل دیدگاه درباره تحولات بین‌المللی و منطقه‌ای و بررسی راهکارهای تقویت صلح و ثبات برگزار شد و بنا بر اعلام SIPRI، ۲۵ نفر از میان دانشجویان، پژوهشگران، سیاست‌گذاران و متخصصان جوان کشورهای مختلف برای حضور در آن انتخاب شده بودند.
سیدحنایی در حاشیه این برنامه و در گفت‌وگو با شماری از مدیران، استادان و دیپلمات‌های اروپایی، دیدگاه‌های خود را درباره تحولات ایران و منطقه، آثار انسانی جنگ، ضرورت تقویت دیپلماسی علمی و نقش گفت‌وگوهای بین‌المللی در کاهش تنش‌ها مطرح کرد.
تأکید بر ابعاد انسانی تحولات
رئیس اندیشکده دیپلماسی ملل با اشاره به تحولات اخیر و پیامدهای جنگ، خاطرنشان کرد که بررسی رخدادهای منطقه‌ای نباید صرفاً در چارچوب ملاحظات سیاسی، امنیتی و ژئوپلیتیکی محدود بماند.
اوبا تأکید بر آسیب‌های واردشده به غیرنظامیان و زیرساخت‌های کشور، تصریح کرد که پیامدهای اقتصادی و اجتماعی جنگ و فشارهای موجود، زندگی روزمره مردم را به‌طور مستقیم تحت تأثیر قرار داده است و جامعه جهانی باید توجه جدی‌تری به این ابعاد انسانی داشته باشد.
سیدحنایی ضمن محکوم کردن حملات نظامی و آسیب به شهروندان و زیرساخت‌های غیرنظامی، افزود که رعایت اصول و قواعد حقوق بین‌الملل، حفاظت از جان غیرنظامیان و جلوگیری از گسترش پیامدهای انسانی منازعات، باید در کانون توجه بازیگران بین‌المللی قرار گیرد.
او همچنین یادآور شد که تحلیل دقیق تحولات منطقه، بدون در نظر گرفتن وضعیت مردم عادی، اقتصاد کشورها و زیرساخت‌های آسیب‌دیده، تحلیلی ناقص خواهد بود و لازم است ابعاد انسانی در کنار ملاحظات سیاسی و امنیتی مورد توجه قرار گیرد.
ظرفیت‌های قابل‌توجه برای گسترش ارتباطات میان نخبگان و مراکز علمی ایران و مصر
سید محمدعلی سیدحنایی در جریان این برنامه با کریم حجّاج، مدیر مؤسسه بین‌المللی پژوهش‌های صلح استکهلم، دیدار و گفت‌وگو کرد.
او در این دیدار با اشاره به سابقه وقفه طولانی‌مدت در روابط ایران و مصر و روند توسعه روابط رسمی دو کشور در سال‌های اخیر، بر ضرورت فعال شدن ظرفیت‌های علمی، فرهنگی و فکری تهران و قاهره تأکید کرد.
سیدحنایی خاطرنشان کرد که ایران و مصر، با تکیه بر پیشینه تاریخی، فرهنگی و علمی خود، از ظرفیت‌های قابل‌توجهی برای گسترش ارتباطات میان نخبگان و مراکز علمی برخوردارند. او همچنین با اشاره به نقش مصر در تحولات اخیر منطقه و تلاش‌های این کشور برای کمک به گفت‌وگو و میانجیگری، افزود که توسعه روابط میان دو ملت می‌تواند در کنار روابط رسمی دولت‌ها، افق‌های تازه‌ای برای همکاری ایجاد کند.
رئیس اندیشکده دیپلماسی ملل در ادامه پیشنهاد کرد همکاری‌های علمی و دانشگاهی، ارتباط میان اندیشکده‌ها، پژوهشگران و نخبگان ایران و مصر، از مسیر دیپلماسی مسیر دوم یا Track II Diplomacy گسترش یابد.
وی تصریح کرد که تقویت ارتباط میان جامعه علمی و فکری دو کشور می‌تواند به تبادل تجربه، افزایش شناخت متقابل و شکل‌گیری مسیرهای جدید همکاری کمک کند و در عین حال، مکمل گفت‌وگوها و مناسبات رسمی میان دولت‌ها باشد.
اهمیت توسعه مطالعات صلح، میانجیگری و حل منازعه در فضای پرتنش کنونی منطقه و جهان
سیدحنایی همچنین در شهر اوپسالا با پروفسور پیتر والنستین، استاد ممتاز مطالعات صلح و حل منازعه دانشگاه اوپسالا، دیدار و گفت‌وگو کرد.
او در این دیدار، با اشاره به اهمیت توسعه مطالعات صلح، میانجیگری و حل منازعه در فضای پرتنش کنونی منطقه و جهان، بر ضرورت افزایش همکاری‌های علمی و پژوهشی میان پژوهشگران و مراکز دانشگاهی ایران و سوئد تأکید کرد.
سیدحنایی خاطرنشان کرد که ارتباط مستمر میان دانشگاهیان، پژوهشگران و نهادهای علمی می‌تواند زمینه انتقال تجربه، تولید دانش مشترک و شکل‌گیری ابتکارهای تازه در حوزه صلح و حل منازعه را فراهم آورد.
رئیس اندیشکده ملل همچنین افزود که دیپلماسی علمی، به‌ویژه در شرایطی که روابط رسمی کشورها با محدودیت یا پیچیدگی مواجه است، می‌تواند به‌عنوان بستری برای حفظ گفت‌وگو، تقویت شناخت متقابل و ایجاد پیوندهای پایدار میان جوامع علمی عمل کند.
در این گفت‌وگو بر اهمیت استمرار ارتباطات پژوهشی، تبادل تجربیات و ایجاد زمینه‌های بیشتر برای همکاری میان دانشگاهیان و پژوهشگران در حوزه مطالعات صلح و حل منازعه تأکید شد.
تاکید بر اتخاذ رویکرد مستقل و مبتنی بر گفت‌وگو در قبال ایران از سوی اتحادیه اروپا
رئیس اندیشکده دیپلماسی ملل همچنین با استفان کلمنت، نماینده ویژه اتحادیه اروپا در امور منع اشاعه و خلع سلاح و مشاور ویژه اتحادیه اروپا در موضوع هسته‌ای ایران، دیدار و گفت‌وگو کرد.
سیدحنایی در این دیدار با طرح دیدگاه‌های خود درباره تحولات اخیر ایران و منطقه، خاطرنشان کرد که اتحادیه اروپا می‌تواند در قبال مسائل ایران و منطقه، نقشی مستقل‌تر و فعال‌تر ایفا کند.
او با اشاره به سابقه روابط ایران و اروپا، تصریح کرد هر زمان که اتحادیه اروپا رویکردی مستقل و مبتنی بر گفت‌وگو در قبال ایران اتخاذ کرده، زمینه برای پیشبرد ابتکارهای دیپلماتیک و کمک به صلح و ثبات بین‌المللی فراهم‌تر شده است.
سیدحنایی افزود که اتحادیه اروپا در شرایط کنونی نیز می‌تواند با اتخاذ سیاست‌هایی متناسب با منافع و ظرفیت‌های خود، از قرار گرفتن صرف در چارچوب سیاست‌های ایالات متحده فاصله بگیرد و نقش مؤثرتری در مسیر گفت‌وگو، کاهش تنش و تقویت ثبات منطقه‌ای ایفا کند.
رئیس اندیشکده ملل همچنین با اشاره به آسیب‌های انسانی جنگ اخیر، از جمله صدمه به غیرنظامیان و زیرساخت‌های کشور و نیز آثار اقتصادی و اجتماعی فشارهای موجود، تأکید کرد که اروپا باید توجه جدی‌تری به وضعیت مردم ایران و پیامدهای انسانی تحولات جاری داشته باشد.
دیپلماسی علمی و انتقال صدای ایران
سیدحنایی حضور در برنامه مشترک SIPRI و دانشگاه اوپسالا را فرصتی برای طرح دیدگاه‌های مرتبط با ایران در جمعی از پژوهشگران، دانشگاهیان و متخصصان کشورهای مختلف دانست.
او تصریح کرد که دیپلماسی علمی و ارتباط میان دانشگاه‌ها، اندیشکده‌ها و پژوهشگران جوان می‌تواند به ایجاد کانال‌های ارتباطی پایدار میان کشورها کمک کند و مانع از شکل‌گیری برداشت‌های یک‌سویه و ناقص از تحولات منطقه‌ای شود.
رئیس اندیشکده دیپلماسی ملل در پایان با اشاره به تجربه جنگ اخیر و شرایط حساس منطقه، خاطرنشان کرد که شنیده شدن دیدگاه‌ها و دغدغه‌های مردم ایران در محافل بین‌المللی ضرورتی جدی است. به گفته وی، گفت‌وگوی مستقیم میان پژوهشگران و نخبگان کشورهای مختلف، یکی از مسیرهای مؤثر برای انتقال دقیق‌تر دیدگاه‌های ایران، تقویت درک متقابل و کمک به شکل‌گیری راه‌حل‌های مبتنی بر گفت‌وگو است.
