به گزارش تجارت نیوز، جمهوری چک با جمعیتی حدود ۱۰.۵ میلیون نفر و تولید ناخالص داخلی بالغ بر ۳۵۰ میلیارد دلار، یکی از اقتصادهای پایدار و صنعتی اروپا را در اختیار دارد و در قلب اروپا به عنوان یک مرکز مهم صنعتی و لجستیکی شناخته میشود.
در چنین ساختاری، فوتبال در جمهوری چک یکی از مهمترین ابزارهای «برندسازی ملی، دیپلماسی عمومی و توسعه اقتصادی از طریق صادرات استعداد» محسوب میشود. پس از ۲۰ سال غیبت در جام جهانی (آخرین حضور در سال ۲۰۰۶)، بازگشت تاریخی این کشور به بزرگترین رویداد ورزشی جهان، فرصتی طلایی برای تزریق منابع مالی، ارتقای جایگاه بینالمللی و سرمایهگذاری مجدد در زیرساختهای فوتبال فراهم کرده است .
اثر جام جهانی بر اقتصاد چک
فیفا برای این دوره از مسابقات، مجموع جوایز نقدی بیسابقهای بیش از یک میلیارد دلار در نظر گرفته که از این مبلغ، حدود ۶۵۲ میلیون دلار به تیمهای ملی و ۳۵۵ میلیون دلار نیز از طریق برنامه جبران خدمات باشگاهی (Club Benefits Programme) به باشگاههای سراسر جهان اختصاص یافته است.
تیم ملی جمهوری چک بهعنوان یکی از ۴۸ تیم حاضر، حداقل ۹ میلیون دلار (معادل حدود ۱۸۸ میلیون کرون) جایزه نقدی تضمین شده دریافت خواهد کرد که این رقم به تنهایی از درآمدهای معمول سالانه فدراسیون فوتبال این کشور (بین ۵۰ تا ۱۵۰ میلیون کرون) از محل حق پخش و اسپانسرشیپ بیشتر است.
در صورت صعود از گروه A و مراحل حذفی، این مبلغ تا ۱۳ میلیون دلار (مرحله گروهی)، ۱۵ میلیون دلار (یکهشتم نهایی)، ۱۷ میلیون دلار (یکچهارم نهایی) و در نهایت تا ۵۰ میلیون دلار (قهرمانی) افزایش خواهد یافت که میتواند تحول عظیمی در اقتصاد فوتبال این کشور ایجاد کند .
جایگاه متوسط جمهوری چک در صادرات استعداد
در عرصه صادرات استعداد، جمهوری چک در سطح جهانی جایگاه متوسط اما قابلقبولی دارد و بهعنوان یکی از کشورهای اروپای مرکزی با تمرکز بر پرورش بازیکنان جوان شناخته میشود. بر اساس گزارش مؤسسه مطالعات فوتبال CIES، باشگاههای این کشور در بازه زمانی ۲۰۱۰ تا ۲۰۱۴ مجموعاً ۴۸ میلیون یورو از محل نقل و انتقالات بینالمللی درآمد داشتهاند و در ردهبندی صادرات بازیکنان دوره ۲۰۲۰-۲۰۲۵، جمهوری چک با صادرات ۲۵۹ بازیکن در رتبه ۳۷ جهان قرار دارد .
این رتبه با توجه به جمعیت کشور (چهار برابر کوچکتر از لهستان که رتبه مشابهی دارد) عملکرد قابل قبولی محسوب میشود. ارزش کل ترکیب تیم ملی جمهوری چک برای جام جهانی ۲۰۲۶ حدود ۱۹۰ میلیون یورو برآورد شده است که باارزشترین بازیکنان آن لادیسلاو کریچی با ۲۲ میلیون یورو، پاول شولتس با ۲۰ میلیون یورو، پاتریک شیک با ۱۸ میلیون یورو و توماش سوچک با ۱۰ میلیون یورو هستند.
باشگاههای داخلی مانند اسلاویا پراگ، اسپارتا پراگ و ویکتوریا پلزن به عنوان مراکز اصلی تولید و صادرات استعداد عمل میکنند و حضور ۱۰ بازیکن از اسلاویا پراگ در ترکیب تیم ملی نشاندهنده نقش کلیدی این باشگاه در اکوسیستم فوتبال کشور است .
اثر جام جهانی بر درآمد ورزشی چک
برنامه جبران خدمات باشگاهی فیفا با بودجه ۳۵۵ میلیون دلاری، فرصت دیگری برای باشگاههای چک به منظور کسب درآمد مستقیم از حضور بازیکنانشان در جام جهانی فراهم کرده است. بر اساس این برنامه، فیفا به ازای هر روز حضور بازیکنان در اردوی تیم ملی (از دوره آمادهسازی تا پایان مسابقات) مبلغ حدود 11 هزار دلار به باشگاهها پرداخت میکند.
باشگاههای چکی با داشتن ۱۵ بازیکن ملیپوش از مجموع ۲۶ نفره تیم ملی، سهم قابلتوجهی از این محل دریافت خواهند کرد که میتواند به عنوان منبع مالی مهمی برای سرمایهگذاری در زیرساختها، آکادمیهای جوانان و بهبود رقابتپذیری باشگاهها در سطح اروپا مورد استفاده قرار گیرد .
علاوه بر این، مکانیسم همبستگی فیفا (۵ درصد از هر انتقال بینالمللی) نیز جریان ارزی پایداری را برای باشگاههای پرورشدهنده ایجاد میکند که به تقویت چرخه تولید استعداد کمک میکند .
اقتصاد هواداری و گردشگری ورزشی
اقتصاد هواداری و گردشگری ورزشی نیز در جمهوری چک با حضور در جام جهانی ۲۰۲۶ رونق گرفته است. تخمین زده میشود که هزاران هوادار چک به ایالات متحده سفر کنند و هزینههای قابلتوجهی برای سفر، اقامت و کالاهای ورزشی انجام دهند. فروش البسه رسمی تیم ملی و تجهیزات ورزشی در آستانه جام جهانی با رشد چشمگیری مواجه شده و برند پوما به عنوان تأمینکننده البسه تیم ملی، از این موج استقبال بهرهمند شده است.
همچنین موقعیت جغرافیایی جمهوری چک در قلب اروپا و دیاسپورای قابل توجه در کشورهای همسایه، بازار بزرگی برای کالاهای ورزشی و خدمات مرتبط با فوتبال ایجاد کرده است.
جایگاه ورزشی چک در جام جهانی
تیم ملی جمهوری چک با لقب «تیم ملی جواهرات» که ریشه در دوران طلایی دهه ۱۹۳۰ دارد، در گروه A همراه با مکزیک، کره جنوبی و آفریقای جنوبی قرار گرفته است. رقابت در این گروه با توجه به حضور مکزیک با حمایت هواداران خانگی و کره جنوبی با سابقه آسیایی، چالشبرانگیز است اما صعود به مرحله یکسیدوم نهایی در چارچوب فرمت ۴۸ تیمی، یک هدف دستیافتنی محسوب میشود .
توسعه استعدادمحور با بازگشت به رویدادهای جهانی
در نهایت، اقتصاد فوتبال جمهوری چک نمونهای از یک مدل «توسعه استعدادمحور با بازگشت به رویدادهای جهانی» در اروپای مرکزی است. این کشور با اتکا به اقتصاد پایدار، سیستم استعدادیابی کارآمد باشگاههای بزرگ و بازگشت تاریخی به جام جهانی، فرصتی بینظیر برای تحول اقتصادی و ورزشی پیدا کرده است.
چالش اصلی اکنون برای جمهوری چک، سرمایهگذاری مجدد عواید ۹ میلیون دلاری جام جهانی و برنامه جبران خدمات باشگاهی در زیرساختهای پایدار، گسترش آکادمیهای استعدادیابی در سراسر کشور، بهبود مدیریت مالی باشگاهها و افزایش رقابتپذیری لیگ داخلی است تا از این جهش تاریخی برای تثبیت جایگاه خود بهعنوان یکی از قدرتهای متوسط اما تأثیرگذار فوتبال اروپا استفاده کند و بتواند در دورههای آینده نیز حضوری پایدار در سطح بالای فوتبال جهان داشته باشد
گزارشهای بیشتر را در صفحه ورزشی بخوانید.
