به گزارش تجارت نیوز، فارین پالسی با انتشار یادداشتی نوشت: تنها چند روز پس از شکستن یخ روابط شی با دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا در پکن، رئیسجمهور چین، به شرکای دائمیتری روی آورده است.
یارکشی به سبک پکن
این نشریه در ادامه آورد: شی روز سهشنبه از ولادیمیر پوتین، رئیسجمهور روسیه در پکن دیداری بسیار گرم داشت. دو رهبر در یک نمایشگاه عکس با موضوع «دوستی پایدار» چین و روسیه شرکت و یک بیانیه مشترک طولانی منتشر کردند که در آن متعهد به «تعمیق همکاری» در همه زمینهها، از انرژی هستهای گرفته تا حفظ پلنگها، پانداها و میمونها شدند. آنها همچنین از سیستم دفاع موشکی گنبد طلایی پیشنهادی ترامپ نام بردند و آن را «تهدیدی آشکار برای ثبات استراتژیک» خواندند و «سیاست غیرمسئولانه» رئیسجمهوری آمریکا در باب انقضای پیمان هستهای ایالات متحده و روسیه معروف به استارت جدید را محکوم کردند.
اما هر چقدر هم که این تعامل جامع بود، غیرمنتظره نبود. شی خاطرنشان کرد که این بیست و پنجمین سفر رسمی پوتین به چین است و بر مشارکت نزدیکی که دو کشور ایجاد کردهاند، تاکید میکند. با این حال، شی جین پینگ ممکن است پس از سفر پوتین، تعامل دیپلماتیک نادرتر و مهمتری را دنبال کند.
گزارشهای متعدد حاکی از آن است که رئیسجمهوری چین ممکن است در روزهای آینده – احتمالا اوایل هفته آینده – برای سفر به کره شمالی آماده شود. چین رسما انجام این سفر را اعلام نکرده و سفارت چین در واشنگتن از اظهارنظر در این باره خودداری کرده است.
اما در صورت تایید این خبر، سفر شی جین پینگ به کره شمالی دومین سفر او به عنوان رهبر چین و اولین سفر او در هفت سال گذشته خواهد بود. دو کشور دهههاست که همکاری نزدیکی دارند. چین تقریبا تنها شریک تجاری کره شمالی است و پیونگ یانگ تنها بازیگری در جهان است که چین با آن پیمان دفاعی متقابل دارد.
چرایی تلاش پکن برای نزدیکی به پیونگ یانگ
اما نزدیکی روزافزون کره شمالی به روسیه – به ویژه حمایت نظامی این کشور از جنگ روسیه در اوکراین – منجر به کنار گذاشته شدن چین شده است. کیم جونگ اون، رهبر کره شمالی، و پوتین در سال ۲۰۲۴ پیمان دفاعی مشترک خود را امضا کردند.
اندرو یئو، عضو ارشد و رئیس بنیاد مطالعات کره در موسسه بروکینگز در واشنگتن، در این باره به فارین پالسی گفت: «این تحلیل وجود دارد که شی جین پینگ از این رابطه قوی و رو به تعمیق بین مسکو و پیونگ یانگ خیلی هیجانزده نیست و با توجه به خطر از دست دادن نفوذ و قدرت نفوذ بر کره شمالی، تلاش دارد تا مطمئن شود که این رابطه همچنان برقرار است».
این کارشناس در ادامه افزود: «چین همچنین نگران بیثباتی است و اگر سلاحها و فناوری روسیه به کره شمالی – که دوست دارد با طبل خودش بزند – برسد، میتواند بیثباتکننده باشد. این همان متغیری است که چین بیشتر از آن میترسد، بنابراین میخواهد مطمئن شود که کره شمالی بخشی از مدار این کشور باقی خواهد ماند».
فارین پالسی در ادامه آورد: تلاش چین برای تقویت این مدار در سال گذشته شتاب بیشتری گرفته، به طوری که شی جین پینگ در یک رژه نظامی در پکن در سپتامبر گذشته میزبان کیم (در کنار پوتین) بود. وانگ یی، وزیر امور خارجه چین، نیز ماه گذشته به پیونگ یانگ، پایتخت کره شمالی، سفر کرد و با کیم دیدار کرد و بر لزوم «تقویت ارتباط و هماهنگی در امور مهم بینالمللی و منطقهای» توسط دو کشور تاکید کرد.
پوتین تنها مهمان شی جین پینگ نیست که به دیپلماسی کره شمالی علاقه دارد. ترامپ از زمان بازگشت به قدرت، بارها اشاره کرده است که دوست دارد دیدار تاریخی خود با کیم در سال ۲۰۱۹ را از نو خلق کند. رهبر ایالات متحده سال گذشته چندین بار گفت که «دوست دارد» با رهبر کره شمالی ملاقات کند و هفته گذشته در گفتوگو با خبرنگاران ادعا کرد که در پکن با شی جین پینگ در مورد کره شمالی گفتوگو کرده است (هرچند از افشای جزئیات این گفتوگوها خودداری کرد).
عصر چین
اما کره شمالی بسیار جسورتر و قاطعتر از دوره اول ریاستجمهوری ترامپ است، مراد همان بازه زمانی است که کیم سه بار با رئیسجمهور آمریکا دیدار داشت. این اعتماد تا حدی به دلیل حمایت روسیه و همچنین میلیاردها دلار ارز دیجیتال است که از طریق سرقتهای سایبری به دست آورده و به این کشور اجازه میدهد تحریمهای جهانی را بهتر تحمل کند.
میرا رپ-هوپر، مدیر ارشد سابق شرق آسیا و اقیانوسیه در شورای امنیت ملی دولت بایدن، در این باره گفت که این امر نیز احتمالا در پویایی روابط پیونگ یانگ-پکن نقش خواهد داشت. رپ-هوپر خاطر نشان کرد: «کره شمالی در دو سال گذشته در موقعیتی مطمئنتر و با محدودیت کمتر نسبت به هر زمان دیگری در دهههای اخیر قرار دارد. ما در سالهای اخیر شاهد ناامیدی کره شمالی نبودیم. رخدادی که تصور میکنم پیونگیانگ امیدوار است محقق شود برقراری مجدد روابط با چین است – رابطهای که در چارچوب آن کره شمالی دیگر مانند یک شریک کوچک یا معاون کلانتر به نظر نمیرسد، بلکه به عنوان بخشی از همکاری چین و روسیه در جایگاه برابر قرار دارد.»
از سوی دیگر، جاهطلبیهای چین بسیار گستردهتر و ماهیت جهانیتری دارد. دیپلماسی شی جین پینگ با هدف ارسال سیگنالی در مورد جایگاه چین در جهان و برتری آن در امور جهانی انجام میشود (او حتی در مورد بازدیدهای نظامی آینده ایالات متحده از پکن نیز سختگیرانه عمل میکند).
دنیل کریتنبرینک، که در دوران اوباما، ریاست دوره اول ترامپ و بایدن به عنوان یک مقام و دیپلمات آمریکایی در آسیا، از جمله در شورای امنیت ملی و وزارت امور خارجه، خدمت کرده در این باره گفت: «داستان اصلی در اینجا مربوط به چین است که رهبری خود را در صحنه جهانی اعمال میکند و ما باید مراقب باشیم که این جاه طلبی را نادیده نگیریم».
کریتنبرینک، که اکنون شریک گروه آسیا، یک شرکت مشاوره ژئوپلیتیک در واشنگتن است، نیز تاکید کرد که این احساس در طول سفرش به پکن در ماه مارس قابل لمس بود و با برگزاری سریع و پی در پی اجلاسهای ترامپ و پوتین، بیشتر تقویت شد. او گفت: «اعتماد به نفس چینیها در بالاترین حد خود قرار دارد – اعتماد به نفس در باب اینکه بسیاری از روندهای بینالمللی در حال تغییر مسیر چین هستند، اینکه زمان چین فرا رسیده و چین باید از این مزیت استفاده کند».