هزینه یارانه نقدی ١٠ برابر سیل بهار

هزینه یارانه نقدی ١٠ برابر سیل بهار

طبق آماری که وزیر کشور در ماه‌های نخست‌ سال ارائه داده، سیل بهار امسال رقمی بین ۳۰ تا ۳۵‌ هزار‌ میلیارد تومان خسارت زده است. در واقع می‌توان ادعا کرد که میزان یارانه نقدی حدود ١٠ برابر سیل ویرانگر امسال، به اقتصاد ایران هزینه تحمیل کرده است.

تاکنون حدود ٣۶۴‌ هزار‌ میلیارد تومان یارانه نقدی به حساب خانوارهای ایرانی پرداخت شده است. یک حساب کتاب ساده نشان می‌دهد در طول ١٠سالی که از اجرای قانون هدفمندسازی یارانه‌ها سپری شده، معادل کل جمعیت جهان یعنی حدود ٨‌ میلیارد نفر یارانه دریافت کرده‌اند.

به گزارش تجارت‌نیوز، به گفته کارشناسان اقتصاد، یارانه تنها حق اقشار ضعیف است که براساس گزارش کمیته امداد و بهزیستی جمعیت‌شان ١٠‌ میلیون نفر برآورد شده است. در واقع اگر قرار باشد میزان یارانه حدود ۴٧‌ هزار‌ میلیارد تومانی افراد تحت پوشش کمیته امداد و بهزیستی را کسر کنیم، متوجه می‌شویم که دولت چیزی حدود ٣١٧‌ هزار‌ میلیارد تومان اعتبار صرف خانواده‌هایی کرده که شاید این یارانه اثری در زندگی آنها نداشته است.

این حجم یارانه‌ای که در طول تمام این سال‌ها پرداخت شده، ١١ برابر بودجه عمرانی امسال است و در واقع معادل حدود ١١‌سال بودجه عمرانی ایران یارانه پرداخت شده است. همچنین طبق آماری که وزیر کشور در ماه‌های نخست‌ سال ارائه داده، سیل بهار امسال رقمی بین ۳۰ تا ۳۵‌ هزار‌ میلیارد تومان خسارت زده است. در واقع می‌توان ادعا کرد که میزان یارانه نقدی حدود ١٠ برابر سیل ویرانگر امسال، به اقتصاد ایران هزینه تحمیل کرده است.

حذف یارانه یک‌میلیون نفر از ٧٨‌ میلیون نفر

قانون هدفمندی یارانه‌ها از اواخر ‌سال ١٣٨٩ و از دولت نهم به مرحله اجرا درآمد و پرداخت یارانه نقدی که جزیی از این قانون بود، به نحوی منحرف و به تدریج تمام قانون شد، چراکه پرداخت همگانی و بدون غربالگری مشخص، باعث شد که نه‌تنها تمام درآمد اصلاح یارانه‌ها به پرداخت نقدی اختصاص پیدا کند بلکه پیش آمد که دولت‌ها به سمت استقراض از بانک مرکزی برای تأمین منابع هزینه سنگین یارانه در ماه بروند. طبق اعلام سازمان هدفمندسازی یارانه‌ها، تاکنون ١٠۴ مرحله یارانه نقدی ۴۵‌ هزار و ۵٠٠ تومانی به حدود ٩٠‌ درصد ایرانی‌ها پرداخت شده است. درحال حاضر بیش از ٧٨‌ میلیون نفر در هرماه یارانه می‌گیرند که هزینه‌ای بالغ بر ٣۵٠٠‌میلیارد تومان را در هر ماه به دولت تحمیل می‌کند که این روند پرداخت مطابق با قانون هدفمندی یارانه‌ها نیست.
غربالگری یارانه‌بگیران و حذف افراد پردرآمد همواره مورد تأکید بوده ولی به‌طور جدی در دستور کار نبود تا اینکه در ‌سال‌جاری و از اواخر شهریورماه و در راستای اجرای تکلیف قانون بودجه مبنی بر حذف سه دهک بالای درآمد، حذف آغاز شد و ظاهرا یارانه حدود یک‌میلیون نفر در دوماه گذشته قطع شده است که گرچه شروع خوبی به نظر می‌رسد ولی نسبت به زیان ناشی از پرداخت نادرست یارانه نقدی قابل توجه نیست.

معادل بودجه عمومی دولت یارانه نقدی گرفتیم

۳۶۴‌ هزار‌ میلیارد تومان درحالی صرف پرداخت یارانه شده که دولت با کمبود منابع مواجه است. براساس اعلام معاون امور اقتصادی و هماهنگی سازمان برنامه و بودجه، با بازنگری در بودجه ‌سال‌ جاری بر مبنای صادرات روزانه ٣٠٠‌ هزار بشکه نفت‌خام، کل کسری بودجه امسال حدود ١۵٠‌ هزار‌ میلیارد تومان تخمین زده می‌شود. کسری بودجه به سمتی پیش رفت که میزان بودجه عمومی از حدود ۴۵۰‌ هزار‌ میلیارد تومان به ۳۸۶‌ هزار‌ میلیارد تومان کاهش پیدا کرد. دولت همچنین برای جبران کسری بودجه خود در وهله اول تصمیم گرفت که بیش از یک‌سوم از بودجه عمرانی را بکاهد، یعنی از ٨/۶۶‌ هزار‌ میلیارد تومانی که در ابتدا پیش‌بینی کرده بود، حدود ٢۴‌ هزار‌ میلیارد تومان را قطع کند. همچنین مطابق گزارش رسمی خزانه در ۶ ماه نخست‌ سال، ۲۸‌ هزار و ۹۵۰‌ میلیارد تومان به طرح‌های عمرانی تخصیص یافته است. این آمارها به خوبی نشان می‌دهد میزان یارانه‌ای که تاکنون پرداخت‌ شده، ١١ برابر بودجه عمرانی است که امسال تخصیص یافته است.

بدهکار ولخرج

مطابق گزارشی که سازمان برنامه و بودجه حدود یک‌سال پیش منتشر کرده، دولت به بانک مرکزی، نظام بانکی و سازمان تامین اجتماعی بیش از ۳۳۳‌ هزار‌ میلیارد تومان بدهکار است. در این میان بزرگترین طلبکار مجموعه دولت، بانک مرکزی و شبکه بانکی کشور به حساب می‌آیند. آن‌گونه که سازمان برنامه و بودجه گزارش داده، «مجموع بدهی دولت و شرکت‌های دولتی به بانک مرکزی و بانک‌های دولتی و خصوصی بیش از ۲۶۳‌ هزار‌ میلیارد تومان است».

همچنین آمار اعلامی از طرف وزارت اقتصاد و دارایی حکایت از این دارد که میزان صادرات غیرنفتی کشور در ١٨ ماه گذشته معادل ۶١‌ میلیارد دلار بوده که ٢٧‌ میلیارد آن در سامانه نیما ثبت شده است. در واقع یارانه نقدی معادل نیمی از درآمدهای صادراتی طی ١,۵‌سال گذشته بوده است.

بر اساس آنچه مقرر شده، باید هر‌سال رقمی حدود ۳۰‌ درصد کل منابع حاصل از صادرات نفت و گاز کشور به صندوق توسعه ملی واریز شود. در واقع اگر میزان یارانه نقدی غیرضروری (بدون احتساب یارانه مستمری‌بگیران کمیته امداد و بهزیستی) را حدود ٣١٧‌ هزار‌میلیارد تومان درنظر بگیریم (با احتساب دلار ١١ هزار تومانی) دولت چیزی حدود ٢٨,٨‌ میلیارد دلار یارانه نقدی پرداخت کرده که می‌توان حدس زد حدود یک‌سوم موجودی فعلی صندوق توسعه ملی است.

٩۵٠‌ هزار‌ میلیارد تومان یارانه پنهان

یارانه نقدی و حجم ۳۶۰‌ هزار میلیاردی تنها بخشی از پول کلانی است که سال‌هاست دولت‌ها بابت یارانه می‌پردازند و در سوی دیگر ماجرا یارانه‌های پنهان قرار دارند که در‌ سال حجم آنها به بیش از ۹۵۰‌ هزار‌میلیارد تومان می‌رسد و ابعاد خاص خود را به همراه دارند. با وجود اعلامی که از سوی دولت و مجلس برای اصلاح روند پرداخت یارانه پنهان و آشکار در ایران وجود دارد، فعلا به جمع‌بندی مشخصی در این رابطه نرسیده‌اند و مشخص نیست تا چه زمانی قرار است این روند معیوب ادامه داشته و هزاران‌ میلیارد منابع کشور این‌گونه خرج شود.

 

منبع: شهروندآنلاین

این مطلب را به اشتراک بگذارید
نظرات
سردبیر تجارت‌نیوز پیشنهاد می‌کند