به گزارش تجارت نیوز، مساله کمبود بنزین در کشور به دنبال افزایش تقاضا در سالهای اخیر و کمبود عرضه رخ داد. حال این مساله بعد تازهای پیدا کرده است.
اسماعیل سقاب اصفهانی، رئیس سازمان بهینهسازی و مدیریت راهبردی انرژی، شامگاه ۲۰ اردیبهشت ماه در برنامه گفتوگوی ویژه خبری عنوان کرد: «دولت تلاش میکند از طریق بازگرداندن ظرفیتهای آسیبدیده و توسعه پالایشگاههای کوچک، تولید را افزایش دهد، اما این اقدامات در کوتاهمدت و تا پایان امسال بهطور کامل اثرگذار نخواهد بود و آثار آن بیشتر در سال آینده و سالهای بعد نمایان میشود.»
وی در ادامه با بیان این مطلب که امروز مصرف روزانه بنزین کشور حدود ۱۳۰ تا ۱۳۵ میلیون لیتر است، گفت: «در حالی که تولید ما پیش از جنگ حدود ۱۱۰ تا ۱۱۵ میلیون لیتر بود و روزانه ۲۰ تا ۲۵ میلیون لیتر واردات انجام میدادیم. امروز باید همه با هم پیمان ببندیم که مصرف انرژی کشور را بر مبنای همین حدود ۱۰۰ میلیون لیتر تولید روزانه تنظیم کنیم و مردم کمک کنند تا کشور در حوزه انرژی از واردات بینیاز شود.»
در همین زمینه، بررسیها نشان میدهد روزانه حدود 30 تا 35 میلیون لیتر کمبود بنزین در کشور وجود دارد. طی حمله مشترک اسرائیل و آمریکا به ایران آسیبهایی به پالایشگاه عسلویه و مجتمعهای پتروشیمی در ماهشهر وارد شد.
پالایشگاه ستاره خلیج فارس بهعنوان بزرگترین پالایشگاه میعانات گازی جهان، بیش از ۴۰ درصد بنزین مورد نیاز کشور را تولید میکند. این مجموعه با پالایش حدود ۶۰ درصد از میعانات گازی میدان پارس جنوبی، جایگاه ویژهای در تامین پایدار سوخت کشور ایفا میکند.
از سوی دیگر، به دنبال کمبود بنزین در کشور در سالهای گذشته، برخی از پتروشیمیها مسئول تامین درصدی از بنزین کشور بودند. بنزین تولیدی پتروشیمیها یا در واقع مواد اکتانافزا، همان بنزین رفرمیت است و در شرکتهای پتروشیمی آروماتیکی نوری، بندر امام، بوعلی سینا و… تولید میشدند.
همانطور که پیداست با آسیب به بخشی از تولید این پتروشیمیها، برخی از واحدهای پالایش گاز پارس جنوبی و برخی دیگر از تاسیسات پالایشگاهی کشور، کمبود بنزین در کشور شدت گرفته است. از این رو، آنطور که از اظهارات رئیس سازمان بهینهسازی و مدیریت راهبردی انرژی پیداست، نیاز است که میزان مصرف بنزین به اندازه عرضه آن یعنی حدود 100 میلیون لیتر در روز کاهش یابد. اما این امر چگونه محقق میشود؟
اقدامات دولت برای رساندن مصرف بنزین به 100 میلیون لیتر در روز
دولت برای جبران کمبود بنزین و ترازکردن میزان مصرف و تولید بنزین، محدودیتهایی را وضع میکند که با توجه به سابقه پیگیری این طرحها در گذشته میتوان به تعدادی از آنها اشاره کرد.
از روزهای شروع حمله مشترک اسرائیل و آمریکا به ایران و به منظور کنترل مصرف بنزین، محدودیتهایی در سوختگیری اعمال شد. اکنون سقف سوختگیری از طریق کارت جایگاهها به 15 لیتر در هر بار کاهش یافته است. این محدودیت که در زمان جنگ اعمال شد، هماکنون نیز ادامه دارد.
از سوی دیگر، علاوه بر اعمال محدودیت بر میزان سوختگیری از طریق کارت جایگاه، محدودیتهایی در رابطه با میزان استفاده از کارت شخصی نیز در برخی استانها اعمال شده است. طوری که میزان سهمیه بنزین 3 هزار تومانی از 100 لیتر در ماه به 60 لیتر کاهش یافته است. لازم به ذکر است که سهمیه بنزین 1500 تومانی تغییری پیدا نکرده است.
علاوه بر این موضوع، پیشتر راهکارهایی برای کاهش مصرف بنزین در برخی از استانها اجرا میشد. طرح کدینگ یکی از آن طرحها بود که در زمان جنگ نیز انجام شد.
طرح کدینگ، صرفا اجازه سوختگیری به كارتهای هوشمند سوخت بومی استان مربوطه و سایر كارتهای هوشمند سوخت مجاز را که بنا بر اسناد ابرازی، بومی آن منطقه یا استان محسوب میشوند، میدهد. از این رو، برای خودروهای عبوری جایگاههای مشخصی در نظر گرفته شده تا گردشگران و مسافران عبوری که گاه به این شهرها مسافرت میکنند، برای تامین سوخت خودروی خود با مشکل مواجه نباشند، بنابراین در طرح کدینگ تنها افرادی میتوانند اقدام به سوختگیری کنند که پلاک خودروهای آنها مربوط به محدوده استان محل سکونتشان باشد. این مساله منجر به بروز صفهای طولانی در استانهایی شده است که این طرح در حال اجراست.
لازم به ذکر است که به طور معمول در استانهایی مانند کرمان و سیستان و بلوچستان که طرح کدینگ اجرا میشود، محدودیت کارت آزاد جایگاهها بیشتر است. این بدان معناست که در هر پمپ بنزین لزوما کارت آزاد جایگاه یافت نمیشود. از این رو، داشتن کارت سوخت شخصی حیاتی است.
موارد بیانشده تنها برخی از اقداماتی است که علاوه بر تشویق به صرفهجویی و استفاده از حملونقل عمومی توسط دولت در حال انجام است.
همانطور که رئیس سازمان بهینهسازی و مدیریت راهبردی انرژی اذعان کرد، هزینههای ناشی از جنگ در بخش انرژی را نمیتوان کتمان کرد. از این رو، اشاره به آسیبهایی که با حمله به تاسیسات و زیرساختهای حیاتی انرژی انجام شده، حیاتی است.
