به گزارش تجارت نیوز، پتروشیمی تندگویان بهعنوان یکی از مهمترین حلقههای زنجیره پلیاستر کشور، نقشی فراتر از یک واحد تولیدی ایفا میکند و در عمل به یکی از پایههای تامین مواد اولیه صنایع پاییندستی تبدیل شده است. این مجتمع با تمرکز بر تولید اسید ترفتالیک خالص و پلیاتیلن ترفتالات، مسیر تبدیل مواد آروماتیکی به محصولات مصرفی را تکمیل کرده و وابستگی کشور به واردات این گروه از محصولات را کاهش داده است.
در سبد تولیدی این شرکت، اسید ترفتالیک خالص بهعنوان محصول بالادستی، خوراک اصلی تولید PET محسوب میشود و پس از آن گریدهای مختلف پلیاتیلن ترفتالات شامل گرید بطری و گرید الیاف تولید میشوند. در کنار این محصولات، تولید نخ پلیاستر POY نیز جایگاه مهمی در زنجیره ارزش این شرکت دارد و بخش قابل توجهی از نیاز صنایع نساجی را تامین میکند. ترکیب این محصولات نشان میدهد تندگویان تنها به تولید ماده اولیه بسنده نکرده و تا سطح محصولات میانی و کاربردی نیز در زنجیره حضور دارد.
کاربرد نهایی محصولات شگویا
اهمیت این زنجیره زمانی بیشتر نمایان میشود که کاربرد نهایی محصولات بررسی شود؛ گرید بطری PET مستقیما در تولید بطریهای آب معدنی، نوشابه و بستهبندی مواد غذایی استفاده میشود، در حالی که گرید الیاف و نخ POY وارد صنایع پوشاک، فرش، موکت و سایر منسوجات میشود. به این ترتیب، خروجی این مجتمع به شکل مستقیم در زندگی روزمره مردم قابل مشاهده است.
از منظر صنعتی، تکمیل این زنجیره باعث شده جریان تولید از مواد اولیه نفتی تا محصول نهایی در داخل کشور حفظ شود؛ موضوعی که علاوه بر کاهش هزینههای ارزی، ثبات بیشتری به صنایع پاییندستی داده است. در چنین شرایطی، پتروشیمی تندگویان نه تنها یک تولیدکننده، بلکه یکی از بازیگران کلیدی در امنیت تامین مواد اولیه صنایع مصرفی کشور به شمار میرود.
پتروشیمی تندگویان یکی از بازیگران کلیدی در زنجیره پلیاستر کشور محسوب میشود که محصولات آن از اسید ترفتالیک خالص تا انواع گریدهای PET و نخ، خوراک صنایع بستهبندی، نساجی و تولید الیاف را تامین میکند. به همین دلیل، تغییرات عملکرد این شرکت تنها یک داده مالی نیست و مستقیما بر صنایع پاییندستی اثر میگذارد.
افت محدود تولید در سال 1404
بررسی کارنامه سالانه پتروشیمی تندگویان نشان میدهد، مجموع تولید شرکت از یک میلیون و 152 هزار و 983 تن در سال 1403 با کاهش 31 هزار و 929 تنی به یک میلیون و 121 هزار و 54 تن در سال 1404 رسید و افت سه درصدی را ثبت کرد.

در جزئیات، تولید گرید بطری از 281 هزار و 220 تن با کاهش پنج درصدی به 268 هزار و 122 تن رسید. گرید الیاف نیز از 316 هزار و 942 تن با افت چهار درصدی به 303 هزار و 214 تن رسید. اسید ترفتالیک خالص به عنوان محصول پایه، از 535 هزار و 583 تن با کاهش دو درصدی به 526 هزار و 449 تن رسید که نشاندهنده ثبات نسبی در تامین خوراک زنجیره است.
در مقابل، نخ POY مسیر متفاوتی را طی کرد و از 19 هزار و 238 تن با رشد 21 درصدی به 23 هزار و 268 تن رسید. این افزایش میتواند نشانهای از حرکت تدریجی شرکت به سمت محصولات با ارزش افزوده بالاتر باشد.
کاهش فروش در اغلب محصولات تندگویان
مقدار فروش شرکت نیز از 605 هزار و 998 تن در سال 1403 به 568 هزار و 702 تن در سال 1404 رسید و افت 6 درصدی را ثبت کرد. در این میان، فروش گرید بطری از 280 هزار و 71 تن با کاهش هفت درصدی به 260 هزار و 340 تن رسید.
گرید الیاف نیز افت قابل توجهتری را تجربه کرد و از 297 هزار و 424 تن با کاهش 11 درصدی به 264 هزار و 96 تن رسید. اسید ترفتالیک خالص با افت 34 درصدی از 11 هزار و 35 تن به 7 هزار و 295 تن رسید که بیشترین کاهش در میان محصولات را نشان میدهد. در نقطه مقابل، نخ POY با جهش 112 درصدی از 17 هزار و 467 تن به 36 هزار و 971 تن رسید و به تنها موتور رشد مقداری شرکت تبدیل شد.
جهش پرقدرت درآمد تندگویان با اتکا به نرخ محصولات
طبق گزارشهای ماهانه درآمد تندگویان از 31 هزار و 463 میلیارد تومان در سال 1403 با افزایش 16 هزار و 779 میلیارد تومانی به 48 هزار و 242 میلیارد تومان در سال 1404 رسید و رشد 53 درصدی را ثبت کرد.

درآمد فروش گرید بطری از 16 هزار و 210 میلیارد تومان با رشد 36 درصدی به 22 هزار و 18 میلیارد تومان رسید. گرید الیاف نیز از 13 هزار و 751 میلیارد تومان با افزایش 63 درصدی به 22 هزار و 408 میلیارد تومان رسید و سهم قابل توجهی در رشد درآمد داشت.
نخ POY با جهش چشمگیر 205 درصدی از هزار و 146 میلیارد تومان به سه هزار و 501 میلیارد تومان رسید و به یکی از پیشرانهای اصلی رشد درآمد تبدیل شد. در مقابل، اسید ترفتالیک خالص با کاهش 12 درصدی از 356 میلیارد تومان به 315 میلیارد تومان رسید.
این ترکیب نشان میدهد رشد درآمد شرکت نه از مسیر افزایش حجم فروش، بلکه از محل رشد نرخها و تمرکز بیشتر بر محصولات با ارزش افزوده بالاتر حاصل شده است.
فاصله معنادار میان مقدار و ارزش فروش
مقایسه افت سه درصدی تولید و 6 درصدی فروش با رشد 53 درصدی درآمد، نشاندهنده شکاف قابل توجه میان عملکرد مقداری و ریالی شرکت است. این شکاف معمولا زمانی رخ میدهد که افزایش قیمتها نقش غالب را در درآمد ایفا کند.
در مورد تندگویان، رشد قابل توجه درآمد در گریدهای الیاف و بطری در کنار جهش نخ POY، نشان میدهد شرکت به سمت محصولاتی حرکت کرده که حاشیه سود و ارزش افزوده بیشتری دارند. با این حال، کاهش فروش مقداری در محصولات اصلی میتواند در صورت تداوم، به محدودیت در رشد پایدار منجر شود.
گزارشهای بیشتر را در صفحه بورس بخوانید.