به گزارش تجارت نیوز، فرانسیس فوکویاما در مقالهای جدید استدلال میکند که جهان در میانه یک انقلاب نظامی بزرگ قرار دارد؛ انقلابی که در آن پهپادها، موشکهای بالستیک و هوش مصنوعی به تدریج جایگزین برتری سنتی نیروی هوایی میشوند. به گفته او، جنگهای اوکراین و ایران نشان دادهاند که قدرتهای ظاهراً ضعیفتر میتوانند با استفاده از فناوریهای ارزانقیمت، قدرتهای بزرگتر مانند روسیه و آمریکا را به چالش بکشند.
فوکویاما توضیح میدهد که نیروی هوایی سنتی سه مأموریت اصلی داشته است: حمله به اهداف راهبردی در عمق خاک دشمن، هدف قرار دادن مراکز پشتیبانی و فرماندهی نزدیک میدان نبرد، و پشتیبانی نزدیک از نیروهای زمینی. به اعتقاد او، فناوری پهپادها به ویژه در دو حوزه اول و سوم تحول بزرگی ایجاد کرده و اکنون حتی مأموریتهای عملیاتی نیز در حال دگرگونی هستند.
او مینویسد که پهپادهای ارزانقیمت اوکراینی، که اکنون سالانه در مقیاس میلیونها فروند تولید میشوند، مفهوم سنتی جنگ زرهی و پیشروی سریع تانکها را تقریباً از بین بردهاند. این پهپادها میدان نبرد را کاملاً شفاف کردهاند؛ هر چیزی را میبینند و تقریباً هر هدفی را میتوانند نابود کنند، از تانک و سامانه پدافندی گرفته تا سربازان پیاده. به همین دلیل، تاکتیکهای کلاسیک جنگ زمینی که دههها بر ارتشهای جهان حاکم بود، با چالش جدی روبهرو شده است.
فوکویاما همچنین به تجربه جنگ ایران و آمریکا اشاره میکند و میگوید این عملیات نشان داد که حتی پیشرفتهترین سامانههای دفاعی آمریکا و متحدانش در خلیج فارس نیز نتوانستهاند مانع وارد شدن خسارتهای قابل توجه از سوی پهپادها و موشکهای ایرانی شوند. او تأکید میکند که این جنگ ثابت کرد تجهیزات بسیار ارزانقیمت میتوانند به سامانههایی با ارزش صدها میلیون یا میلیاردها دلار آسیب برسانند.
به اعتقاد او، مهمترین مسئله دیگر صرفاً توانایی نظامی نیست، بلکه «هزینه» است. برای مثال، یک موشک پاتریوت بیش از ۴ میلیون دلار قیمت دارد، در حالی که یک پهپاد شاهد کمتر از ۴۰ هزار دلار هزینه تولید دارد. این شکاف عظیم هزینهای به نفع طرفی است که بتواند تعداد زیادی پهپاد ارزان تولید کند.
فوکویاما معتقد است آینده جنگها به سمت استفاده از انبوهی از پهپادهای ارزانقیمت و خودکار که با هوش مصنوعی هدایت میشوند حرکت میکند. به گفته او، تا زمانی که سامانهای ارزان، مؤثر و قابل تولید انبوه برای مقابله با پهپادها ساخته نشود، برتری سنتی نیروی هوایی و بسیاری از تسلیحات گرانقیمت با چالش جدی مواجه خواهد بود. او نتیجه میگیرد که جنگ اوکراین و جنگ ایران نه تنها درگیریهای منطقهای، بلکه آزمایشگاههایی برای شکل دادن به جنگهای آینده جهان هستند.
