بیش از یک ماه از اجرای طرح کالابرگ میگذرد؛ طرحی که با هدف حذف رانت ارزی و رساندن مستقیم حمایت به مصرفکننده راهاندازی شد و اعتبار یک میلیونی برای خرید کالاهای اساسی را فعال کرد. محسن بیگلری، نماینده مجلس در گفتوگو با تجارتنیوز تاکید کرده است که ایده اصلی طرح عالی است و پول مستقیم به دست مردم میرسد، اما رقم یک میلیونی با افزایش چندبرابری برابری قیمتها همخوانی ندارد و باید به طور جدی افزایش یابد.
تورم بالا و گرانی مواد غذایی فشار شدیدی بر معیشت خانوارهای کمدرآمد وارد آورده و طرح کالابرگ را به یکی از معدود ابزارهای حمایتی موجود تبدیل کرده است. علی خدایی، فعال کارگری در گفتوگو با تجارتنیوز به ارزیابی سیاستهای حمایتی در شرایط فعلی پرداخته و اظهار کرده است: «کالابرگ هرچند ایدهآل نیست، اما در شرایط فعلی بهترین گزینه برای حمایت حداقلی از دهکهای پایین است؛ با این حال، مبلغ آن با هزینه واقعی سبد معیشت همخوانی ندارد.»
مرحله نخست خرید با کالابرگ یک میلیون تومانی همچنان در جریان است و اعتبار آن تا پایان فروردین 1405 تمدید شده است. طرحی گسترده که تمامی خانوارهای دهکهای یک تا 10 را در بر میگیرد. در این بین، بررسیهای میدانی تجارتنیوز حاکی از وقوع برخی تخلفات در تحویل اقلام کالابرگ به مردم، از سوی فروشگاههاست. از جمله این تخلفات، دریافت کارمزد از مشتریان در زمان تحویل اقلام است. این در حالی است که وزارت رفاه دریافت هرگونه مبلغ تحت عناوین مختلف را از سوی فروشگاهها ممنوع اعلام کرده و وعده برخورد جدی با متخلفان داده است.
در حالی که تورم بالا و گرانی مواد غذایی فشار سنگینی بر معیشت خانوارهای کمدرآمد وارد کرده، طرح کالابرگ با پرداخت غیرنقدی اعتبار ماهانه، راهکاری هدفمند برای تامین بخشی از نیازهای اساسی غذایی خانوادهها ارائه میدهد. عنایتاله هاشمی، نماینده ادوار مجلس در گفتوگو با تجارتنیوز این طرح را کمک موثری برای اقشار ضعیف میداند و تاکید میکند که با حذف واسطهها، نظارت دقیق بر قیمتها و افزایش شفافیت، دولت میتواند اثرگذاری این برنامه را بهطور قابل توجهی بیشتر کند.
عبدالکریم حسین زاده با اشاره به یارانه یک میلیون تومانی گفت: وزارت کار در حال کار کردن روی شیوه پرداخت این یک میلیون تومان است تا هم مبلغ آن افزایش یابد، هم دسترسی را برای مردم راحتتر کند و هم کالا به صورت انبوه وجود داشته باشد.
در شرایط تورمی شدید و فشار بر سبد معیشت، طرح کالابرگ با هدف تامین بخشی از سبد غذایی خانوارها اجرا شده است. سمیه گلپور، فعال کارگری در گفتوگو با تجارتنیوز بیان کرده است، کالابرگ یک میلیونی میتواند «شروع خوبی» برای حمایت مستقیم از نیازهای غذایی خانوارها باشد و اگر با حذف دلالها، نظارت قوی و افزایش پوشش واقعی همراه شود، تاثیر مثبتی بر معیشت کارگران خواهد گذاشت.
یک عضو کمیسیون کشاورزی مجلس گفت: اگر سازوکار اجرایی ارائه کالابرگ بهدرستی دیده نشود و نظارت لازم بر آن وجود نداشته باشد، یا با کمبود کالا مواجه شویم یا کالا با قیمتهای گزاف به دست مصرفکننده در انتهای زنجیره برسد، طبیعتاً این مسائل میتواند به تورم، نارضایتی عمومی و مشکلات دیگر دامن بزند.بر همین اساس،مقرر شده است کارگروهی متشکل از نمایندگان دولت و مجلس بر این روند نظارت کنند.
طرح کالابرگ، جدیدترین گام دولت برای حمایت از معیشت کارگران و خانوادههای کمدرآمد است؛ طرحی که در میان تورم بالا، میتواند قدرت خرید خانوارها را تا حدی افزایش دهد و کالاهای اساسی را بر سر سفره مردم بازگرداند. غلامرضا عباسی، فعال کارگری در گفتوگو با تجارتنیوز، طرح کالابرگ را اقدامی مثبت اما موفقیت آن را مشروط ارزیابی و بر ضرورت تداوم این طرح تاکید کرده است.
سیاست ارز ترجیحی برای واردات با هدف جلوگیری از رانت و فساد حذف شد، دولت نیز برای بهبود معیشت شهروندان تصمیم گرفت تا یارانه را در انتهای زنجیره به مصرفکننده نهایی واریز کند. آیا این اقدام سیاست عادلانهای برای مصرفکننده بهشمار میرود؟
نشست شورای اطلاعرسانی دولت با خبرنگاران صبح امروز برگزار شد. در این نشست، رئیس مرکز بازرسی وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی نسبت به تخلفاتی چون «اجبار به خرید از فروشگاه خاص» و «گرفتن کارمزد» در طرح کالابرگ، هشدار داد و تاکید کرد که با متخلفان برخورد میشود. سخنگوی وزارت صمت نیز که در این نشست حضور داشت، جزئیات تازهای از سیاست یکسانسازی ارز و بسته حمایت از تولید را تشریح کرد.
با آغاز سیاست جدید دولت و مجلس برای اجرای طرح جدید کالابرگ، اعتبار ماهانه یک میلیون تومان، به صورت یکجا و اعتباری برای هر نفر به حساب سرپرست خانوار واریز شده است. این اقدام در راستای «تثبیت قدرت خرید ایرانیان» صورت گرفته است. حمید حاج اسماعیلی، فعال حوزه کارگری در گفتوگو با تجارتنیوز بیان کرد: «آغاز اجرای طرح کالابرگ با سرعت اتفاق افتاد، اما در صورتی که دولت بتواند قیمتها را کنترل کند، این اقدام میتواند آثار مثبتی بر جای بگذارد.»
با حذف ارز ترجیحی قیمت تخم مرغ به یکباره افزایش چشمگیری را مشاهده کرد و نگرانیهایی را در رابطه با کمبود این محصول در بازار ایجاد کرد. آیا تخم مرغ روند افزایشی را پیش گرفته است؟
عضو کمیسیون برنامه و بودجه با تأکید بر لزوم اجرای دقیق طرح کالابرگ الکترونیکی اظهار کرد: در وضعیت تورم فزاینده، اصلیترین خواسته مردم نظارت کارآمد بر زنجیره تأمین و جلوگیری از افزایش خودسرانه قیمتهاست.
نماینده مردم در مجلس با اشاره به ضرورت اجرای کالابرگ الکترونیکی با نرخ ثابت کالاها، گفت: روش فعلی دولت در پرداخت رقم ثابت ماهانه به دهکهای پایین هیچ دردی را دوا نمیکند.
وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی گفت: تغییری در دهکبندی مشمولان کالابرگ ایجاد نشده و همچنان هفت دهک مشمول دریافت آن هستند. در صورت اعمال هرگونه تغییر، اطلاعرسانی خواهد شد.
وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی اعلام کرد گام دوم از مرحله سوم طرح کالابرگ الکترونیکی با اختصاص اعتبار به کد ملی سرپرستان خانوار دهکهای چهارم و پنجم از امروز، دوشنبه ۳۰ تیر، آغاز میشود و تخصیص اعتبار به دهکهای ششم و هفتم نیز از هفته آینده ۶ مرداد انجام خواهد شد.
طرح کالابرگ الکترونیک که یکی از طرحهای دولت سیزدهم برای کمک به معیشت مردم بود، در دولت چهاردهم اجرای آن متوقف شده است. حال سوال اینجاست که این طرح به صورت کامل در دولت چهاردهم متوقف شده است؟ آیا اجرای این طرحها میتواند مشکلات معیشتی مردم را برطرف کند؟
در طرح کالابرگ الکترونیک حدود 1700 فروشگاه به این طرح پیوستهاند و در 4 استان این طرح در حال اجرا است. سرنوشت اجرای این طرح در بقیه استانها به رفع ایرادات در این طرح بستگی دارد.