به گزارش تجارتنیوز، استفاده از سموم دفع آفات از دیرباز هم در کشاورزی در مقیاس کوچک و هم در مقیاس بزرگ وجود داشته است. کشاورزی با استفاده از سموم دفع آفات و کودهای معدنی حاوی فلزات سنگین، محیط زیست را آلوده میکند. فلزات سنگین به عناصر شیمیایی فلزی اطلاق میشود که دارای چگالی نسبتاً بالایی هستند و در غلظتهای کم نیز برای انسان و محیط زیست خطرناک است. از بین فلزات سنگین میتوان به روی، منگنز، مس، کروم، آرسنیک، کادمیوم و سرب اشاره کرد.
طبق گزارش والریا کالیابینا، محقق مرکز تحقیقات بیوفیزیک روسیه، آلودگی زمینهای کشاورزی به فلزات سنگین به وسیله سموم و کودهای شیمیایی غیر استاندارد، خطری جدی در تولید محصولات کشاورزی سالم در ایران و جهان تلقی میشود. گیاهان با جذب فلزات سنگین از خاک، میتوانند به عنوان یک پل ارتباطی مهم برای انتقال فلزات سنگین از خاک به زنجیرهغذایی انسان محسوب شوند. این عناصر به دلیل پتانسیل تجمعی بالایی که دارند، میتوانند در قسمتهای مختلف بدن تجمع پیدا کنند و حتی در غلظتهای پایین سلامتی انسان را تهدید میکنند. این عناصر نسبت به تجزیه زیستی بسیار مقاوم بوده و به همین دلیل ماندگاری بالایی در طبیعت دارند.
فلزات سنگین و آفتکشها پیامدهای زیانباری برای سلامت انسان دارند. جذب فلزات سنگین از طریق بلع، استنشاق و پوست مشکلات جدی را برای کودکان و بزرگسالان ایجاد میکند. از جمله پیامدهای فلزات سنگین برای سلامتی میتوان به اختلالات عصبی، بیماریهای اسکلتی- عضلانی و عدم تعادل هورمونی در تولید مثل اشاره کرد. قرار گرفتن در معرض آفتکشها اثرات خطرناکی مانند لیپوسارکوم (سارکوم بافت نرم)، سرطان تخمدان، سرطانهای ریه، آسم و آسیبهای ژنتیکی دارد. آنها همچنین نقش مهمی در ترویج بیماری پارکینسون و آسیب DNA اسپرم دارند.
همانطور که اشاره شد، اکثر کودهای شیمیایی غیراستاندارد و آفتکشها توانایی ماندگاری طولانیمدت در محیط را دارند. فلزات سنگین به راحتی با شستشو محصولات کشاورزی، زمین و غیره میتوانند به منابع آبهای زیرزمینی راه یابند. این عوامل در دریاچهها، رودخانهها و نهرها جمع شده و توسط آبزیان یا گیاهان مصرف شده و دوباره وارد زنجیره غذایی شود.
این ویژگیهای آفتکشها ارزیابی اثرات زیست محیطی را بسیار دشوار کرده است. سالها، حتی دههها، پس از قطع استفاده از یک آفتکش خاص، ممکن است همچنان اثرات آن در محیط مشاهده شود. بنابراین برای رسیدن به جامعهای سالم و پویا نیازمند مطالعات و آزمایشات دقیق برای سنجیدن منابع و سطح آلودگی فلزات سنگین در محصولات کشاورزی و اتمسفر شهرها هستیم.
مهمترین اخبار حوزه اقتصاد سبز را در صفحه اقتصاد سبز تجارتنیوز بخوانید.
