اگر برجام نبود..

در آستانه دومین سالگرد حصول توافق برجام هستیم. به همین منظور یادآوری چندین نکته ضروری به نظر می‌رسد که شرایط اقتصادی کشور قبل از برجام چگونه بوده و امروزه چگونه است.

در سالهای گذشته ارتباط ما با جهان بین‎الملل نزدیک به صفر بود و فقط با کشورهایی همچون سوریه، کره شمالی، ونزوئلا، زامبیا و چندین کشور دیگر ارتباط داشتیم و تقریبا ارتباطمان با جهان اقتصاد بسته شده بود.

یکی از اثرات بسیار خوب برجام این بود که اقتصاد ایران را از بسته بودن و عدم ارتباط با جهان بین‌الملل نجات داد. این موضوع را می‌توان یکی از مهمترین دستاوردهای برجام دانست.

در زمان‎های تحریم اجازه سوخت گیری در هیچ فرودگاه اروپایی یا آمریکایی به هواپیماهای شرکت هواپیمایی ایرانی داده نمی‌شد.

اما امروزه چندین هواپیمای نو خریداری و قرارداد چندین هواپیماهای غول پیکر را منعقد کرده‌ایم و اخیرا هم با شرکت فرانسوی توتال قرادادی منعقد شد که واکنش‎های بسیاری را به دنبال داشت و باعث ایجاد نگرانی‎هایی در میان تندروها شد.

این شرکت در گذشته به دلیل تحریم‌ها کار خود را نیمه کاره رها کرد و رفت و هیچ شرکت بین‎المللی و حتی چینی‎ها حاضر به سرمایه‏گذاری در کشور نبودند.

تحریم‌ها آنچنان بر اقتصاد ما اثر کرده بود که چینی‎ها پول خود ما را به خودمان نمی دادند؛ یعنی بانک‎های چین که با کشورمان مراوده اقتصادی داشتند هم حاضر به همکاری با کشورمان نبودند. بنابراین برجام اقتصاد ایران را از بسته بودن نجات داد.

اما دولت یازدهم در بخش‌هایی بسیار خوب عمل کرد که نمونه آن انتخاب تیم مذاکره کننده قوی بود. همه دیدند که چگونه این افراد با توانمندی خود پای میز مذاکره با آمریکا قرار گرفتند و توانستند منافع ملت ایران را به دست بیاورند.

در این خصوص می‌توان نمره بسیار خوبی را به عملکرد دولت یازدهم داد. اما باید بدانیم که این مقدمه است و برای اینکه اقتصاد کشورمان درست شود نیازمند روش‌های علمی، برخوردهای کارشناسی و استفاده از مدیران با تجربه و فهیم در نظام اقتصادی کشور هستیم و  باید سعی کنیم با مدیریت علمی؛ کشور را به سمت پیشرفت سوق بدهیم.

اما سوال اینجاست که اگر برجام نبود شرایط اقتصادی کشور در حال حاضر چگونه بود؟ برای پاسخ به این سوال باید گفت که اگر برجام نبود قطعا امروز اقتصاد ایران در وضعیت اسفناکی قرار داشت.

به عنوان مثال در گذشته صادرات ما به زیر یک میلیون بشکه در روز رسیده بود درحالی‌که هم اکنون روزانه ۲ و نیم میلیون بشکه نفت صادر می‌کنیم.

امروزه توانسته ایم در اوپک سهمیه خودمان را به دست بیاوریم. در ادامه باید گفت که اگر برجام نبود نرخ دلار قطعا بالای ۱۰هزارتومان بود و به طور حتم امنیت ملی ما خدشه دار می‌شد.

نمونه آن کشور لیبی و یا عراق که به فصل هفتم شورای امنیت رفته‌اند و در مورد اینها قطعنامه‌های فصل هفتم اعمال شد که با این کار یا کشور تجزیه شد یا حکومت ساقط شد و بسیاری مشکلات دیگری بوجود آمد.

اگر امروزه برجامی وجود نداشت نفت در مقابل غذا بودیم؛ یعنی فقط اجازه داشتیم که حداکثر۲۵۰هزار بشکه نفت صادر کنیم و در ازای آن غذا و دارو وارد کشور کنیم.

در این میان باید به این نکته توجه داشت که کشورمان از هر جهت نیازمند تعامل با جهان است. امروزه بسیاری از تندروها در اسرائیل، آمریکا و تندروهای ایران علاقه مند هستند که ایران در مبادلات تجاری جهان منزوی شود.

نکته مهمی که بسیاری از آقایان به آن توجه ندارند، این است که تکنولوژی ما در صنعت نفت یکی از پیشرفته‌ترین بخش‌های اقتصادی کشور محسوب می‌شود. می‌توان گفت که کشورمان سی سال از دنیا عقب بود؛ اما امروزه با قراردادهایی که با کشور‎های دیگر منعقد می‌شود و قراردادهای فاینانسی که داده می‌شود بسیاری از مشکلاتمان حل شده است و خواهد شد.

درگذشته تمام مسافران ایرانی برای بسیاری از سفرهای خود مجبور بودند به امارات رفته و از آنجا به سایر کشورهای دیگر سفر کنند.

در حقیقت دبی هاب منطقه شده بود. اما امروزه خوشبختانه هواپیماهای جدید به عرصه حمل و نقل ورود پیدا کرده‎اند و خرید هواپیماهای جدید در دستور کار قرار گرفته است. سیاست‎های دولت این است که از محل فاینانس بتواند هواپیماهای جدید بیشتری خریداری کند تا بتوان از امکانات کشور بیشتر استفاده کرد. در ادامه باید گفت که اگر برجام نبود هیچ شرکت بین‎المللی حاضر به سرمایه‎گذاری در ایران نمی‌شد.

برای اینکه بتوانیم در دنیا به جایگاه خودمان برسیم به بازارهای بین‎المللی نیاز داریم. یکی از دلایلی که مردم ایران در انتخابات ۲۹ اردیبهشت به حسن روحانی رای دادند این بود که مردم هم خواهان تعامل با جهان بودند.

با تمام اینها باید گفت که به نفع اقتصاد ایران است که با کشورهای توسعه یافته در ارتباط باشد. چنانچه می‎خواهیم دربازارهای بین‎المللی حضور پر رنگی داشته باشیم قطعا باید با بازارهای بین‎المللی مثل اتحادیه اروپا، کانادا، استرالیا، چین و ژاپن ارتباط اقتصادی برقرار کنیم.

چرا که در این صورت هم هواپیماهای ایرانی می‎توانند در فرودگاه‎های کشور‎های توسعه یافته رفت و آمد کنند و از سویی دیگر می‎توانیم هواپیماهای نوی بیشتری خریداری کنیم. البته باید گفت که برای بهبود شرایط اقتصادی کشور به زمان بیشتری احتیاج داریم تا بتوانیم مرحله به مرحله رو به جلو حرکت کنیم.

در هر صورت این نکته را نباید فراموش کنیم که در سال‌های گذشته اقتصاد کشورمان قفل شده بود.

تندروها و کسانی‌که با برجام مخالفت می‎کنند جهان و منافع ملی کشور ایران را نمی‎شناسند. این حق ما است که جزء ۱۵اقتصاد برتر جهان بشویم و زمانی این موضوع محقق می‎شود که با جهان توسعه یافته در تعامل باشیم و بازارهای بین‎الملی را با توجه به مزیت‎هایی که اقتصاد ایران دارد یعنی ارزان بودن نیروی کار، انرژی و موقعیت جغرافیایی به دنیا معرفی کنیم، به شرط آنکه سعی کنیم تعامل با جهان توسعه یافته را در دستور کار قرار بدهیم که این به نفع منافع ملی ملت ایران خواهد بود.

 

این مطلب را به اشتراک بگذارید