سهم جمعیت روستایی در جهان بهطور پیوسته کاهش یافته و امروز تنها ۳۶ کشور هستند که بیش از نیمی از جمعیت آنها در مناطق روستایی زندگی میکنند. نزدیک به دوسوم این کشورها در آفریقای جنوب صحرا قرار دارند؛ نشانهای روشن از تداوم شکاف الگوی توسعه و شهرنشینی در جهان.
دادههای سازمان ملل در سال ۲۰۲۵ نشان میدهند تنها ۴۳ درصد کشورهای جهان دارای نرخ باروری بالاتر از سطح جایگزینی جمعیت هستند. اروپا، شرق آسیا و بخش بزرگی از قاره آمریکا اکنون زیر آستانه ۲.۱ فرزند به ازای هر زن قرار دارند، در حالی که بیشتر کشورهای آفریقایی همچنان نرخ باروری بالاتری را ثبت میکنند.
در سال ۱۴۰۳ به طور کلی تعداد افراد در معرض ازدواج برابر با ۱۲.۶۲۸.۶۵۶ بوده که در سال ۱۴۰۴ با رشد ۹۹۸.۹۳۹ نفری مجردین به ۱۳.۶۲۷.۵۹۴ رسیده است و تعداد ازدواج در سال ۱۴۰۳ از ۴۷۲۵۱۴ مورد به ۴۳۰۷۵۶ مورد کاهش یافته است.
دبیر ستاد ملی جمعیت گفت: مرخصی ۱۴ روزه پدران پس از تولد فرزند در بسیاری از دستگاهها بهطور کامل اجرا نمیشود و حتی درباره صداوسیما نیز شکایتهایی در این زمینه دریافت کردهایم.
دادههای مرکز مطالعات مسکن دانشگاه هاروارد نشان میدهد از سال ۲۰۲۱ تا ۲۰۲۵ حدود ۸۱ درصد رشد جمعیت آمریکا ناشی از مهاجرت بینالمللی بوده است. در ۱۴ ایالت، مهاجرت تنها عامل افزایش جمعیت بوده و بدون آن، این ایالتها با کاهش جمعیت مواجه میشدند.
بررسی تغییرات جمعیتی توسط صندوق بینالمللی پول نشان میدهد که طی ۲۵ سال گذشته، جمعیت بسیاری از کشورها رشد کرده اما حدود یکهفتم کشورهای جهان با کاهش جمعیت روبهرو بودهاند.
در مقیاس جهانی، تنها ۱۶ درصد از جمعیت هر کشور در بزرگترین شهر آن کشور سکونت دارند. این موضوع نشان میدهد که در اغلب کشورها، جمعیت و فعالیت اقتصادی میان چندین مرکز توزیع شده و در یک شهر متمرکز نشده است.
این گزارش نشان میدهد که چگونه کشورهای مختلف نقشهای متفاوتی در رشد جمعیت جهانی ایفا میکنند و روندهای باروری و تولد فرزند در سراسر جهان در حال تغییر است.
معاون فرهنگی و دانشجویی وزارت بهداشت با بیان اینکه «پنجره جمعیتی» کشور همچنان باز است، گفت: زنان میبایست پیشگامان جوانی جمعیت باشند؛ مادران به فرزندان خود در زمینه فرزندآوری توصیه کنند.
بر اساس پیشبینیها، جمعیت در سن کار هند تا سال ۲۰۵۰ به میزان ۱۴.۵ درصد رشد خواهد کرد. از سوی دیگر، احتمالا این جمعیت در کشور چین در همین بازه زمانی ۲۴ درصد کوچکتر شود.
یک مطالعه جدید نشان میدهد که ماهیت تکثیر بشریت احتمالاً بهشدت کمتر از حد واقعی گزارش شده یا جمعیت انسانها روی کره زمین بهمراتب بیشتر از آمار تخمینی منتشر شده است.
اینفوگرافی این گزارش، 20 کشور با سریعترین نرخ رشد جمعیت در جهان را نشان میدهد که بر اساس دادههای سازمان ملل متحد طراحی شده است. پیشبینی میشود جمهوری دموکراتیک کنگو تا سال ۲۰۴۷ به جمعیتی معادل 225 میلیون و 600 هزار نفر برسد، در حالی که جمعیت کنونی آن حدود 112 میلیون و 800 هزار نفر است.
از لیسبون تا سنپترزبورگ، تقریبا همه شهرهای مورد بررسی در پنج دهه گذشته رشد قابل توجهی در جمعیت خود داشتهاند. این گزارش میزان رشد شهرهای اروپایی از سال ۱۹۷۵ را بررسی میکند.
حتی اقتصادهای بزرگتر مانند آلمان، ژاپن، چین و ایتالیا با کاهش جمعیت مواجه شدهاند که نشان میدهد افت جمعیت دیگر محدود به کشورهای کوچک یا در حال توسعه نیست.
با بررسی دادههای سازمان ملل درمییابیم که جمعیت ۴۸ کشور بین سالهای ۲۰۲۵ تا ۲۰۵۴ به اوج خواهد رسید. این کشورها حدود ۱۰ درصد جمعیت جهان را تشکیل میدهند.
تصویر این گزارش نهفقط نمایانگر تغییرات عددی در رشد جمعیت، بلکه نشانهای از تحولات ساختاری و قدرتهای نوظهور جهانی است. تا پایان قرن، قاره آفریقا بهعنوان مرکز ثقل رشد جمعیت جهانی شناخته خواهد شد. این موضوع در سیاست بینالملل، اقتصاد جهانی، سرمایهگذاری، مهاجرت، تغییرات اقلیمی و توسعه انسانی اثرگذار خواهد بود.
۲۵ کشور برتر از نظر امید به زندگی نشاندهنده تأثیر رونق اقتصادی، مراقبتهای بهداشتی مؤثر و سیاستهای سلامت عمومی هستند. میانگین جهانی همچنان در حال افزایش است و این کشورها معیار طول عمر سالم را تعیین میکنند.
رئیس دانشگاه علوم پزشکی کرمان، در همایش بزرگداشت هفته ملی جمعیت هشدار داد: جمعیت یکی از اصلیترین اولویتهای دولت چهاردهم و مورد تأکید رهبری است. سرعت حرکت ایران به سوی جمعیت سالمند بیسابقه است و اگر این روند ادامه یابد، چالشهای مهمی در انتظار اقتصاد و نیروی کار خواهد بود.