به گزارش تجارت نیوز، با افزایش تقاضا برای انرژیهای پاک و کاهش وابستگی به سوختهای فسیلی، کشورهای مختلف جهان به دنبال راهکارهای نوآورانه برای گسترش ظرفیت تولید برق تجدیدپذیر هستند. در این میان، استفاده از فضاهای دریایی برای تولید انرژی خورشیدی به یکی از حوزههای نوظهور و جذاب صنعت انرژی تبدیل شده است. اسپانیا نیز اکنون با راهاندازی نخستین سکوی خورشیدی شناور دریایی خود، وارد مرحله جدیدی از توسعه انرژیهای پاک شده و تلاش دارد از ظرفیتهای گسترده دریاها برای افزایش تولید برق بهره ببرد.
راهاندازی نخستین سکوی خورشیدی شناور دریایی اسپانیا
شرکت اسپانیایی بلونیوبلز (BlueNewables) که در شهر تنریف مستقر است، با موفقیت نخستین سکوی فناوری خورشیدی شناور دریایی خود موسوم به PV-bos را به آب انداخت. این سکو که «پایپورتا» نامگذاری شده، روز دوشنبه ۱۸ مه ۲۰۲۶ در تأسیسات کشتیسازی سن انریکه در شهر ویگو اسپانیا به آب سپرده شد.
پلتفرم پایپورتا به یاد قربانیان طوفان ویرانگر DANA نامگذاری شده است؛ طوفانی که در ۲۹ اکتبر ۲۰۲۴ منطقه خودمختار والنسیا را درنوردید و خسارات گستردهای برجای گذاشت. بر اساس آمار منتشر شده، این حادثه منجر به جان باختن ۲۲۳ نفر و آوارگی حدود ۱۵ هزار نفر شد و شهر پایپورتا به یکی از نمادهای این فاجعه طبیعی تبدیل شد.
طبق برنامهریزیهای انجام شده، طی هفتههای آینده عملیات نهایی تجهیز و آمادهسازی این سازه توسط مهندسان تکمیل خواهد شد. پس از آن، سکو به منطقه والنسیا منتقل میشود تا در شرایط واقعی دریایی و آبهای آزاد تحت آزمایشهای عملیاتی و اعتبارسنجی فنی قرار گیرد.
فناوری PV-bos چگونه کار میکند؟
فناوری PV-bos ترکیبی از پنلهای خورشیدی دوطرفه و سازههای شناور مدولار است که به طور ویژه برای نصب در محیطهای دریایی و مناطق بندری طراحی شدهاند. استفاده از پنلهای دوطرفه این امکان را فراهم میکند که علاوه بر دریافت مستقیم نور خورشید، از بازتاب نور از سطح آب نیز برای افزایش بازدهی تولید برق استفاده شود.
یکی از مهمترین مزایای این فناوری، کاهش وابستگی به زمینهای خشکی برای احداث نیروگاههای خورشیدی است. در بسیاری از کشورها، کمبود زمین مناسب و رقابت میان بخشهای مختلف اقتصادی برای استفاده از اراضی، به یکی از چالشهای اصلی توسعه نیروگاههای خورشیدی تبدیل شده است. استقرار نیروگاهها در دریا میتواند این محدودیت را تا حد زیادی برطرف کند و ظرفیتهای جدیدی برای تولید انرژی پاک ایجاد کند.
گامی مهم در توسعه انرژیهای فراساحلی
برناردینو کوناگو، مدیرعامل و از بنیانگذاران شرکت بلونیوبلز، راهاندازی سکوی پایپورتا را نقطه عطفی در توسعه انرژی خورشیدی دریایی توصیف کرده است. به گفته او، این پروژه جایگاه بلونیوبلز را در میان پیشگامان جهانی حوزه پنلهای خورشیدی شناور دریایی تثبیت میکند و نشاندهنده توانمندیهای صنعتی و فناورانه اسپانیا در ارائه راهکارهای نوآورانه انرژی در سطح بینالمللی است.
کارشناسان معتقدند نیروگاههای خورشیدی شناور فراساحلی میتوانند روند گذار به انرژیهای تجدیدپذیر را سرعت ببخشند. بخش قابل توجهی از مناطق دریایی جهان تاکنون برای تولید انرژی مورد استفاده قرار نگرفتهاند و این فناوری میتواند از این ظرفیت بلااستفاده بهرهبرداری کند.
امکان ترکیب نیروگاههای خورشیدی و بادی دریایی
یکی از جذابترین ویژگیهای این فناوری، قابلیت استفاده همزمان با پروژههای بادی فراساحلی است. شرکت بلونیوبلز اعلام کرده است که سکوهای خورشیدی شناور میتوانند در کنار مزارع بادی شناور دریایی فعالیت کنند و از زیرساختهای مشترک بهره ببرند.
این رویکرد نه تنها هزینههای توسعه و نگهداری را کاهش میدهد، بلکه امکان تولید حجم بیشتری از انرژی تجدیدپذیر را در یک منطقه مشخص فراهم میکند. به این ترتیب، ترکیب انرژی خورشیدی و بادی در دریا میتواند به یکی از مؤثرترین راهکارهای تولید برق پاک در آینده تبدیل شود.
نقش صنعت کشتیسازی اسپانیا در توسعه انرژیهای تجدیدپذیر
فرآیند به آباندازی سکوی پایپورتا نیازمند انجام عملیات پیچیده مهندسی و استفاده از جرثقیلهای سنگین در تأسیسات کشتیسازی سن انریکه بود. اجرای موفق این پروژه نشان داد که صنعت کشتیسازی اسپانیا میتواند نقش مهمی در توسعه فناوریهای مرتبط با انرژیهای تجدیدپذیر ایفا کند.
خوزه لوئیس تورس، مدیرعامل کشتیسازی سن انریکه، اعلام کرد که این مجموعه به مشارکت در پروژهای که میتواند آینده انرژی خورشیدی دریایی را متحول کند افتخار میکند. به گفته او، راهاندازی PV-bos نقطه عطفی مهم نه تنها برای این کشتیسازی، بلکه برای صنایع دریایی و انرژی در سطح جهانی به شمار میرود.
وی همچنین تأکید کرد که این پروژه حاصل دانش فنی، تجربه و تلاش مشترک متخصصان، پیمانکاران و کارکنان متعددی است که توانستهاند یک ایده پیشگامانه را به واقعیتی عملی تبدیل کنند.
حمایت نهادهای دولتی از پروژه
پروژه PV-bos با حمایت چندین نهاد و سازمان اسپانیایی توسعه یافته است. از جمله مهمترین حامیان این طرح میتوان به مؤسسه تنوع و صرفهجویی انرژی اسپانیا (IDAE) اشاره کرد که از طریق برنامه RENMARINAS از این پروژه حمایت مالی و فنی کرده است.
همچنین سازمان SOERMAR و شرکت Astilleros San Enrique نیز در مراحل مختلف طراحی، توسعه و اجرای این پروژه با بلونیوبلز همکاری داشتهاند. این همکاری گسترده میان بخشهای دولتی و خصوصی نقش مهمی در تحقق این فناوری نوین ایفا کرده است.
راهاندازی سکوی خورشیدی شناور دریایی پایپورتا را میتوان یکی از مهمترین دستاوردهای اخیر اسپانیا در حوزه انرژیهای تجدیدپذیر دانست. این فناوری با استفاده از پنلهای خورشیدی دوطرفه، سازههای شناور مدولار و ظرفیتهای گسترده دریاها، راهکاری نوین برای افزایش تولید برق پاک و کاهش وابستگی به زمینهای محدود خشکی ارائه میدهد.
علاوه بر مزایای زیستمحیطی، امکان ترکیب این فناوری با مزارع بادی فراساحلی میتواند بهرهوری تولید انرژی را به شکل قابل توجهی افزایش دهد. موفقیت پروژه PV-bos نه تنها جایگاه اسپانیا را در حوزه فناوریهای نوین انرژی تقویت میکند، بلکه میتواند الگویی برای سایر کشورهای جهان در مسیر توسعه نیروگاههای خورشیدی دریایی باشد.