به گزارش تجارت نیوز، ابتکار «طرح سبز خاورمیانه» بهعنوان یکی از بزرگترین برنامههای زیستمحیطی منطقه، در سالهای اخیر به یکی از مهمترین محورهای همکاری میان کشورهای خاورمیانه تبدیل شده است. این طرح با تمرکز بر افزایش پوشش گیاهی، کاهش اثرات تغییرات اقلیمی، مقابله با بیابانزایی و احیای زمینهای تخریبشده، اهداف بلندپروازانهای را دنبال میکند. اکنون در بیستمین نشست کمیته اجرایی این ابتکار، تازهترین برنامهها، آمارها و سیاستهای اجرایی آن بررسی شده و اعضا بر تسریع روند اجرای پروژههای مشترک تأکید کردهاند.
هدفگذاری برای کاشت ۳۵.۴ میلیارد درخت در کشورهای عضو
کمیته اجرایی طرح سبز خاورمیانه (MGI) در بیستمین نشست خود اعلام کرد کشورهای عضو این ابتکار متعهد شدهاند در مجموع ۳۵.۴ میلیارد درخت در سراسر منطقه بکارند و همزمان عملیات احیای ۹۹.۴ میلیون هکتار از زمینهای تخریبشده را به اجرا بگذارند. این اهداف بر اساس تازهترین اطلاعات ارائهشده از سوی کشورهای عضو درباره برنامههای توسعه پوشش گیاهی ملی آنها تدوین شده و قرار است نقش مهمی در تحقق اهداف منطقهای این ابتکار ایفا کند.
بیستمین نشست این کمیته به صورت مجازی و به ریاست دکتر اسامه فقیهه، رئیس کمیته اجرایی طرح سبز خاورمیانه و معاون وزیر محیط زیست، آب و کشاورزی عربستان سعودی برگزار شد. در این نشست، اعضا ضمن بررسی گزارشهای کشورهای عضو، روند اجرای برنامههای توسعه پوشش گیاهی و میزان پیشرفت هر کشور را مورد ارزیابی قرار دادند تا هماهنگی بیشتری برای تحقق اهداف مشترک منطقهای ایجاد شود.
بررسی مصوبات شورای وزیران و برنامههای آینده
یکی از محورهای اصلی این نشست، بررسی میزان اجرای تصمیماتی بود که در دومین نشست شورای وزیران طرح سبز خاورمیانه اتخاذ شده بود. این نشست پیشتر در تاریخ ۲۹ ژانویه ۲۰۲۶ به میزبانی عربستان سعودی و در شهر جده برگزار شده بود و اکنون اعضای کمیته اجرایی روند اجرای مصوبات آن را مورد ارزیابی قرار دادند.
در این جلسه، مقامات کشورهای عضو همچنین درباره مهمترین دستاوردهای دبیرخانه کل این ابتکار و برنامههای پیش روی آن گفتوگو کردند. هدف از این بررسی، هماهنگسازی فعالیتها و تدوین نقشه راهی مشترک برای پیشبرد پروژههای زیستمحیطی در سطح منطقه عنوان شد.
گزارش عملکرد دبیرخانه در نیمه نخست سال ۲۰۲۶
در ادامه نشست، مهندس ابراهیم الترکی، دبیرکل طرح سبز خاورمیانه، گزارشی جامع از عملکرد دبیرخانه در نیمه نخست سال ۲۰۲۶ ارائه کرد. وی در این گزارش به اجرای برنامههای مختلف ظرفیتسازی و انتقال دانش میان کشورهای عضو اشاره کرد و آن را یکی از مهمترین اقدامات دبیرخانه در ماههای گذشته دانست.
او همچنین از گسترش همکاریهای راهبردی با سازمانهای منطقهای، نهادهای بینالمللی و مؤسسات مالی توسعهای خبر داد و اعلام کرد که مقدمات عملیاتی دبیرخانه نیز به طور کامل تکمیل شده است. به گفته وی، تدوین استراتژی ارتباطی میان کشورهای عضو، شرکای بینالمللی و سایر ذینفعان نیز از دیگر اقدامات مهم دبیرخانه در این بازه زمانی بوده است.
راهاندازی وبسایت رسمی و شبکههای اجتماعی طرح سبز خاورمیانه
یکی از مهمترین بخشهای استراتژی ارتباطی دبیرخانه، راهاندازی وبسایت رسمی طرح سبز خاورمیانه و همچنین ایجاد و توسعه پلتفرمهای رسانههای اجتماعی این ابتکار است. مسئولان این طرح معتقدند که این اقدام میتواند ارتباط مؤثرتری میان کشورهای عضو، سازمانهای همکار، کارشناسان و افکار عمومی ایجاد کند و روند اطلاعرسانی درباره پروژههای زیستمحیطی منطقه را تسریع بخشد.
علاوه بر این، برنامه کاری دبیرخانه برای نیمه دوم سال ۲۰۲۶ نیز در این نشست ارائه شد و اعضا درباره نحوه اجرای برنامهها و اولویتهای پیش رو به بحث و تبادل نظر پرداختند.
تشکیل کمیته مشورتی علمی با حضور کارشناسان بینالمللی
در بخش دیگری از نشست، اعضای کمیته اجرایی نامزدهای عضویت در کمیته مشورتی علمی طرح سبز خاورمیانه را بررسی کردند. این کمیته قرار است از جمعی از برجستهترین کارشناسان و متخصصان بینالمللی تشکیل شود و مسئولیت ارائه مشاورههای علمی و فنی درباره توسعه پوشش گیاهی، احیای اکوسیستمها و حفاظت از منابع طبیعی را بر عهده داشته باشد.
هدف از تشکیل این کمیته، بهرهگیری از آخرین یافتههای علمی و تجربیات جهانی برای اجرای هرچه بهتر برنامههای این ابتکار و دستیابی به اهداف تعیینشده در زمینه توسعه پایدار و حفاظت از محیط زیست عنوان شده است.
بررسی سیاستهای داخلی دبیرخانه
اعضای کمیته اجرایی در ادامه نشست، پنج سیاست داخلی اداره دبیرخانه را نیز مورد بررسی قرار دادند. این سیاستها حوزههایی مانند ارتباطات، شفافیت، مشارکت ذینفعان، امور اداری و سایر اقدامات سازمانی را در بر میگیرد و هدف اصلی از تدوین آنها، افزایش کارایی نهادی، بهبود عملکرد دبیرخانه و ارتقای سطح هماهنگی میان کشورهای عضو اعلام شده است.
همچنین دبیرخانه، استراتژی و نقشه راه پیشنهادی پنج ساله خود را به اعضا ارائه کرد. این سند پس از بررسیهای نهایی قرار است در نشست آینده شورای وزیران طرح سبز خاورمیانه مطرح و درباره آن تصمیمگیری شود.
نقش کمیته اجرایی در پیشبرد اهداف ابتکار
کمیته اجرایی بهعنوان بازوی عملیاتی و تصمیمگیرنده طرح سبز خاورمیانه فعالیت میکند و اعضای آن را هیئتهایی متشکل از معاونان وزیران و مقامات ارشد وزارتخانههای کشورهای عضو تشکیل میدهند. این کمیته مسئولیت هماهنگی اجرای سیاستها، نظارت بر عملکرد دبیرخانه، بررسی پیشرفت پروژههای مشترک و ارائه پیشنهادهای اجرایی به شورای وزیران را بر عهده دارد.
با توجه به اهداف بلندپروازانه این ابتکار، از جمله کاشت ۳۵.۴ میلیارد درخت و احیای ۹۹.۴ میلیون هکتار از اراضی تخریبشده، انتظار میرود همکاری نزدیک کشورهای عضو، استفاده از ظرفیت نهادهای علمی و بینالمللی و اجرای برنامههای مشترک، نقش مهمی در کاهش آثار تغییرات اقلیمی، مقابله با بیابانزایی و بهبود وضعیت محیط زیست در سراسر منطقه خاورمیانه ایفا کند.
طرح سبز خاورمیانه اکنون به یکی از مهمترین پروژههای زیستمحیطی منطقه تبدیل شده است؛ طرحی که با تکیه بر همکاری کشورهای عضو، برنامهریزی علمی و حمایت نهادهای بینالمللی، اهداف بزرگی را برای توسعه پوشش گیاهی و احیای طبیعت دنبال میکند. هدفگذاری برای کاشت ۳۵.۴ میلیارد درخت، احیای ۹۹.۴ میلیون هکتار زمینهای تخریبشده، راهاندازی وبسایت رسمی، توسعه شبکههای اجتماعی، تشکیل کمیته مشورتی علمی و تدوین نقشه راه پنجساله، همگی نشان میدهد این ابتکار در مسیر تبدیل شدن به یکی از بزرگترین برنامههای محیط زیستی جهان قرار دارد و میتواند نقش مؤثری در کاهش پیامدهای تغییرات اقلیمی و ایجاد آیندهای پایدارتر برای منطقه خاورمیانه داشته باشد.
