پشت پرده طرح ضداینترنت مجلس / برنده پنهان طرح صیانت کیست؟

به گزارش تجارت‌نیوز، قرار است امروز مجددا طرح صیانت از کاربران اینترنت در دستور کار نمایندگان مجلس قرار بگیرد. این درحالیست که این طرح به شدت مورد انتقاد نهادها و افراد مختلف در چند روز اخیر بوده است. با این حال هنوز اپراتورهای موبایل واکنش خاصی نسبت به این طرح نشان نداده‌اند. اتفاقی که یک گمانه احتمالی را تقویت می‌کند.

اما واقعا برنده پنهان طرح صیانت کیست؟ عمادالدین پاینده، پژوهشگر اندیشکده حکمرانی شریف می‌گوید اپراتورهای همراه اول و ایرانسل. چرا که پس از انسداد شبکه‌های اجتماعی اپراتورهای انحصارگر مذاکرات را برای ساخت پلتفرم‌های داخلی آغاز خواهند کرد.

اما چرا او این ادعا را مطرح می‌کند؟

پاینده به روزنامه فرهیختگان توضیحات قابل توجهی داده است که متن آن را در زیر می‌خوانید:

دوستان اصلا حواس‌شان نیست چه کسی بیشترین سود را از این طرح خواهد برد. من خدمت شما گفتم برای همراه اول کاری ندارد که یک ماه دیگر یا دو ماه دیگر این را بگویند که ما مشابه گوگل را ساختیم و با کمیته رایزنی بکنند. چه کسی این را تشخیص می‌دهد که تولیدات همراه اول مشابه گوگل هست یا نه؟ کمیته عالی تنظیم مقررات! ترکیب این کمیسیون هم که مشخص است. من الان داشتم نیم‌ساعتی از لایو مرادی را می‌دیدم. من واقعا نمی‌دانم اسم دفاعیات ایشان را مغالطه بگذارم، کج‌فهمی بگذارم یا ساده‌انگاری، نمی‌دانم.

من قضاوت نمی‌کنم ولی خیلی جالب است که ایشان می‌گویند گوگل فیلتر نمی‌شود، چرا؟ چون ما درحال حاضر سرویس مشابه گوگل نداریم که زبان اسپانیولی، ترکی و فرانسه و… را ساپورت کند! این چه حرفی است؟ تصویب این موضوع با کمیسیون عالی تنظیم مقررات است نه با مرادی، درست است ایشان نویسنده طرح بودند، نکته دیگر این است چه تضمینی وجود دارد کمیسیون تصمیم نگیرد موضوع زبان فارسی گوگل را فیلتر کند و بگوید هرگونه استفاده از گوگل فارسی را فیلتر می‌کنم و سود می‌کنم و جایگزین آن ذره‌بین می‌شود.

ذره‌بین از دل چه پارادایمی بیرون می‌آید؟ از دل پارادایمی که در کشور ما روبیکا را رقم زد، چندین نهاد حاکمیتی ما را به چالش انداخت و به یاد دارم ارشاد، ساترا و سایر نهادها چه مشکلات عدیده‌ای برای پایش محتوایی روبیکا داشتند. درحالی‌که دوستان خدا را هم بنده نبودند، می‌گفتند کسی با ما نمی‌تواند صحبت کند. هشدارها یکی پس از دیگری به دوستان داده می‌شد و دوستان توجهی نداشتند. ذره‌بین از این پارادایم به‌وجود می‌آید و با زیرساخت کلان با مبالغ هنگفت از مالیات و هزینه‌های سرانه کشور به‌صورت ۲۴ساعته گوگل فارسی را کرال می‌کند و هدف این است تجربه بهتری نسبت به گوگل فارسی ارائه دهد.

بحث من این است حتی اگر ذره‌بین و ذره‌بین‌هایی که در آینده طراحی می‌شود، زمانی کمک می‌کند که به بلوغی برسند و آن زمان کاری روی گوگل انجام دهیم، البته اساسا مسدودسازی را تایید نمی‌کنم یا الان که اینها در مرحله رشد و نمو هستند ولو از یک پارادایم غلط و تفکر و نگاه غلط به توسعه محصولات بومی نشات می‌گیرد، الان گوگل را فیلتر کنیم و چنین طرحی تصویب شود و این امکان را به‌راحتی به اپراتورهای انحصارگر همراه ما بدهد، چه ایرانسل و چه همراه اول، در این موضوع مشخصا همراه اول که همواره در آمدن حوزه‌های غیرزیرساختی مقدم بوده است، رایزنی می‌کنند و تردیدی ندارم رایزنی کردن با کمیسیون هم برای این دوستان کاری ندارد به بهانه اینکه از کسب‌وکارهای بومی حمایت شود. یک‌باره به خود می‌آییم و می‌بینیم سال ۱۴۰۱ تنها راه ورود به دنیای فارسی ذره‌بین همراه اول شده است. این مطلوب ماست؟ چیزی که در می‌یابم مطلوب نگارندگان طرح هم حتی این نیست.

جزئیاتی از این طرح را در پادکست فیلتر شدن اینترنت گوش دهید.