به گزارش تجارت نیوز، چین در سالهای اخیر سرمایهگذاری گستردهای روی خودروهای برقی انجام داده، اما اکنون تحولات ژئوپلیتیکی خاورمیانه و افزایش قیمت انرژی، این روند را وارد مرحله تازهای کرده است. جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران و پیامدهای آن بر بازار جهانی نفت، باعث افزایش قابل توجه قیمت گازوئیل در چین شده و همین مسئله شرکتهای حملونقل و تولیدکنندگان کامیون را بیش از گذشته به سمت فناوریهای برقی سوق داده است.
تحلیلگران صنعت خودرو معتقدند افزایش قیمت سوخت، بهویژه برای ناوگان سنگین حملونقل، معادلات اقتصادی را تغییر داده و خرید کامیونهای برقی را نسبت به مدلهای دیزلی منطقیتر کرده است. در نتیجه، انتظار میرود سرعت برقیسازی ناوگان کامیونهای سنگین چین در سال ۲۰۲۵ بیش از پیش افزایش پیدا کند.
رشد انفجاری فروش کامیونهای برقی در چین
بازار کامیونهای سنگین برقی در چین طی دو سال گذشته رشد چشمگیری را تجربه کرده است. این رشد تحت تأثیر عواملی مانند یارانههای دولتی، هزینه پایین شارژ، توسعه زیرساختهای ایستگاههای شارژ و همچنین نگرانی درباره افزایش قیمت سوخت رخ داده است.
بر اساس آمار منتشرشده توسط موسسه CVWorld.cn، فروش کامیونهای سنگین با انرژی نو که بخش عمده آن را کامیونهای برقی تشکیل میدهند، در سال جاری با رشد ۴۵ درصدی نسبت به مدت مشابه سال قبل به ۴۴ هزار دستگاه رسیده است. این خودروها اکنون بیش از یکچهارم کل بازار کامیونهای سنگین چین را تشکیل میدهند؛ در حالی که سهم آنها در سال گذشته کمتر از ۲۰ درصد بود.
تحلیلگران پیشبینی میکنند روند رشد در ماههای آینده نیز ادامه داشته باشد. حتی گزارشها نشان میدهد فروش کامیونهای برقی سنگین در ماه آوریل احتمالاً حدود ۳۰ درصد دیگر افزایش خواهد یافت؛ موضوعی که مستقیماً با افزایش قیمت نفت و تقاضای فصلی مرتبط دانسته میشود.
چگونه جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران بازار حملونقل چین را تغییر داد؟
پس از آغاز جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران در ۲۸ فوریه، قیمت خردهفروشی گازوئیل در چین حدود ۲۷ درصد افزایش پیدا کرد؛ رقمی که بالاترین سطح قیمت طی چهار سال اخیر محسوب میشود. این جهش قیمتی باعث شد هزینه فعالیت کامیونهای دیزلی به شدت افزایش پیدا کند و شرکتهای حملونقل به دنبال راهحلهای کمهزینهتر باشند.
«مین جی»، تحلیلگر ارشد موسسه S&P Global Mobility، معتقد است جنگ و افزایش قیمت سوخت داخلی در چین، روند جایگزینی کامیونهای سنتی با مدلهای برقی را ناگزیر تسریع خواهد کرد. به گفته او، بسیاری از شرکتهای لجستیکی اکنون محاسبات اقتصادی خود را تغییر دادهاند و سرمایهگذاری روی خودروهای برقی را سودآورتر میدانند.
کامیونهای برقی؛ گرانتر در خرید، ارزانتر در استفاده
اگرچه قیمت اولیه کامیونهای برقی هنوز از مدلهای دیزلی بالاتر است، اما هزینههای پایین سوخت و نگهداری باعث شده در بلندمدت مقرونبهصرفهتر باشند.
در حال حاضر قیمت یک کامیون سنگین برقی در چین بیش از ۵۰۰ هزار یوان، معادل حدود ۷۳ هزار دلار است. این در حالی است که نسخههای دیزلی قیمتی بیش از ۳۰۰ هزار یوان دارند. با این حال، دولت چین با اجرای برنامههای یارانهای و طرح تعویض خودرو، بخش قابل توجهی از این اختلاف قیمت را جبران میکند.
شرکت مشاوره GL برآورد کرده که هزینه کلی مالکیت و استفاده از یک کامیون برقی در طول عمر کاری آن، با در نظر گرفتن مسافتی بیش از یک میلیون کیلومتر، تقریباً نصف هزینه یک کامیون دیزلی خواهد بود. همین اختلاف بزرگ اقتصادی، مهمترین عامل رشد سریع بازار کامیونهای برقی به شمار میرود.
توسعه فناوری و افزایش برد حرکتی
یکی از چالشهای اصلی کامیونهای برقی، محدودیت برد حرکتی آنها بوده است. بیشتر کامیونهای فعلی با یک بار شارژ حدود ۳۰۰ کیلومتر حرکت میکنند و عمدتاً در مسیرهای کوتاه میان مراکز صنعتی و پایانههای حملونقل مورد استفاده قرار میگیرند.
با این حال، شرکتهای چینی به سرعت در حال توسعه فناوری باتری هستند. برای مثال، شرکت سانی (Sany) اخیراً کامیونهایی با برد ۶۰۰ کیلومتر معرفی کرده که میتواند استفاده از خودروهای برقی در مسیرهای طولانی را نیز امکانپذیر کند.
کارشناسان معتقدند افزایش برد حرکتی، مهمترین عامل برای گسترش سریعتر کامیونهای برقی در بازار جهانی خواهد بود.
کاهش مصرف نفت در بزرگترین واردکننده جهان
رشد خودروهای برقی در چین اکنون تأثیر مستقیمی بر بازار جهانی انرژی گذاشته است. برقیسازی خودروهای سواری و کامیونهای سنگین باعث شده روند چند دههای افزایش مصرف بنزین و گازوئیل در این کشور متوقف شود.
بسیاری از تحلیلگران پیشبینی میکنند تقاضای نفت چین تا سال ۲۰۳۰ به اوج خود برسد و سپس روند نزولی آغاز شود. اما تحولات اخیر باعث شده برخی موسسات انرژی این کاهش را سریعتر از پیشبینیهای قبلی بدانند.
شرکت مشاوره GL اکنون انتظار دارد مصرف گازوئیل چین در سال جاری ۴.۳ درصد کاهش پیدا کند؛ در حالی که پیشبینی قبلی این شرکت افت ۴.۱ درصدی بود. همچنین موسسه ریستاد انرژی پیشبینی کرده تقاضای گازوئیل امسال حدود ۵ درصد کاهش یابد که معادل افتی نزدیک به ۴۰ هزار بشکه در روز خواهد بود.
صادرات کامیونهای برقی چین به اروپا
رشد سریع تولید کامیونهای برقی در چین تنها به بازار داخلی محدود نشده است. بسیاری از خودروسازان چینی اکنون اروپا را به عنوان بازار هدف انتخاب کردهاند.
طبق آمار آژانس بینالمللی انرژی، چین در سال ۲۰۲۴ حدود ۱۶۰ هزار کامیون برقی فروخته، در حالی که فروش این خودروها در اروپا کمتر از ۲۵ هزار دستگاه بوده است. همین اختلاف بزرگ نشان میدهد چین فاصله قابل توجهی با رقبا ایجاد کرده است.
گزارشها حاکی از آن است که دستکم ۱۲ تولیدکننده چینی، از جمله برند سانی، قصد دارند فروش گسترده کامیونهای برقی خود را در اروپا آغاز کنند. برخی از این خودروها حتی تا یکسوم ارزانتر از نمونههای فعلی بازار اروپا قیمتگذاری خواهند شد.
آینده حملونقل سنگین در چین
مدیران صنعت خودرو در چین نسبت به آینده بازار کامیونهای برقی خوشبین هستند. «چن دونگ»، معاون مدیرکل شرکت سانی، اعلام کرده این شرکت انتظار دارد بازار کامیونهای برقی چین در سال ۲۰۲۵ با رشد ۵۰ درصدی به حدود ۲۵۰ هزار دستگاه برسد.
او تأکید کرده افزایش قیمت نفت پس از جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران ، احتمال تحقق این هدف را بیش از گذشته افزایش داده است. به گفته وی، بسیاری از شرکتهای حملونقل اکنون به این نتیجه رسیدهاند که ادامه استفاده از کامیونهای دیزلی از نظر اقتصادی توجیه کمتری دارد.
تحولات اخیر بازار انرژی و افزایش قیمت سوخت، چین را بیش از هر زمان دیگری به سمت برقیسازی ناوگان حملونقل سوق داده است. کامیونهای برقی که تا چند سال پیش تنها بخشی کوچک از بازار بودند، اکنون به یکی از مهمترین محورهای صنعت خودرو چین تبدیل شدهاند.
ترکیب عواملی مانند رشد قیمت گازوئیل، حمایت دولت، کاهش هزینههای عملیاتی و پیشرفت فناوری باتری باعث شده کامیونهای برقی آیندهای روشن در بزرگترین بازار حملونقل جهان داشته باشند. اگر این روند ادامه پیدا کند، نهتنها مصرف نفت چین کاهش خواهد یافت، بلکه بازار جهانی خودروهای سنگین نیز وارد مرحلهای تازه خواهد شد.