در کنار سرخوردگی مردم از وعدههای محقق نشده الیتهای حاکم، تحریم انتخابات که خواست مقتدیصدر، روحانی شیعی عراقی است نیز بیتاثیر نبوده؛ چهرهای که تلاش دارد تا با به چالش کشیدن نظم سیاسی آلوده به فساد، فرقهگرایی و دخالت خارجی تصویری مطلوب از خود ترسیم کرده و همتایان سیاسیاش را در شرایط دشوارتری قرار دهد.
حمله سال 2003 ایالات متحده به عراق که زمینه را برای سقوط صدام حسین فراهم کرد به مانور سیاسی اقلیت سنی پایان داد و بستر را برای ظهور سایر احزاب از جمله احزاب شیعی هموار ساخت. از همین رو گروهی از ناظران با استناد به نزدیکی و اتحاد میان ائتلاف شیعی با ایران مدعیاند که امروز عراق به میدان زورآزمایی تهران و واشنگتن تبدیل شده، بهویژه آنکه بخش عمده ای از احزاب شیعی به ایران نزدیک و حامی تهران هستند و همزمان نفوذشان در ساختار سیاسی و بوروکراسی این کشور برجستهتر شده است.
کمیسیون عالی مستقل انتخابات در عراق، میزان رسمی مشارکت در رای گیری ویژه را ۸۲.۴۲ درصد اعلام کرد و گزارش های غیر رسمی حاکی است که نوری المالکی نخست وزیر سابق و رهبر گروه انتخاباتی «ائتلاف دولت قانون» تاکنون از بقیه رقبا پیش افتاده است.
درباره پیروزی یا عدم پیروزی نخستوزیر کنونی عراق در انتخابات تردیدها و تحلیلها بسیار است. گروهی مدعی اند، احتمال پیروزی محمد شیاع السودانی برای دوره دوم بعید به نظر میرسد، از منظر این گروه متغیرهایی چون اختلافات عمیق در چارچوب هماهنگی (CF) - ائتلاف سیاسی شیعه - که در ابتدا او را برای نخستوزیری انتخاب کرد، حالا برای بقایش در سیاست قادر به اجماع نیست، گزارهای است قابل اعتنا.
هر چند صادرات ایران به عراق در نیمه نخست سال جاری کاهش یافته، اما فعالان اقتصادی معتقدند با اصلاح سیاستهای گمرکی و تقویت همکاریهای دیپلماتیک، امکان بازگشت به تراز سالهای گذشته وجود دارد. دبیرکل اتاق مشترک ایران و عراق نیز تأکید کرد: روابط تجاری دو کشور همچنان ادامه دارد و چشمانداز آینده مثبت است.
محمد شیاع السودانی، نخستوزیری که در راس قدرت قرار دارد – در صورتی که بلوکش کرسیهای کافی برای چانهزنی برای دوره دوم در میان مجموعهای از رقبا را به دست آورد – آماده است در قدرت بماند.
امروز عراق با هدف تثبیت نقش به عنوان یک قطب ژئواقتصادی بین شرق و غرب از طریق جاده توسعه است، پروژهای بزرگ و جاهطلبانه برای ایجاد کریدور تجاری بزرگ که امارات متحده عربی، قطر، عراق، ترکیه و اتحادیه اروپا را به هم متصل میکند. مرحله سوم و نهایی این پروژه قرار است تا سال ۲۰۵۰ تکمیل شود و مراحل اول و دوم آن در حال حاضر به ترتیب در سالهای ۲۰۲۸ و ۲۰۳۳ به پایان میرسند.
هدف از اجرای جاده توسعه، کوتاه کردن زمان سفر بین آسیا و اروپا، با تکیه بر اتصال بصره به اواکوی در ترکیه است. با این حال، جاده توسعه به دلیل آنکه در حوزه داخلی و ژئوپلیتیکی در اولویتهای محمد شیاع السودانی، نخستوزیر عراق، قرار گرفته و همچنین ترکیبی از چندین پروژه زیرساختی چون مراکز لجستیکی، مجتمعهای صنعتی و ادغام خطوط لوله نفت و گاز میشود، از جهات مختلفی با اهمیت است.
فرستاده جدید ایالات متحده در عراق، تأکید کرد که عراق برای منطقه و ایالات متحده از اهمیت بالایی برخوردار است و یکی از قویترین و ارزشمندترین شرکای آمریکا است.
وزیر میراث فرهنگی از پیگیری وضعیت حفاظتی «طاق کسری» در عراق خبر داد و گفت گفتوگوهای مثبتی با مسئولان عراقی برای مرمت و صیانت از این اثر ارزشمند ساسانی انجام شده است.
رییس اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی مشترک ایران و عراق گفت: در ۶ ماه امسال ۱۲۸ میلیون دلار خدمات فنی و مهندسی به عراق صادر شده است که رقم مناسبی نیست.
دبیر شورای امنیت ملی عراق با بیان این که «در دیدار امروز با دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران توافق کردیم هرگونه مشکلی از طریق گفتوگوهای دیپلماتیک حل شود» تاکید کرد: به هیچ طرفی و گروهی اجازه نمیدهیم بخواهند امنیت ایران را از طریق عراق تهدید کند و خاک عراق و اقلیم جایگاهی برای تهدید علیه ایران شود.
نخستوزیر عراق در دیدار با سران برخی کشورها در شرم الشیخ، بر لزوم کاهش تنش در منطقه و حل اختلافات ایران و غرب در پرونده هستهای از طریق گفتوگو تاکید کرد.
مشاور امنیت ملی عراق در دیدار با رئیس اطلاعات نیروهای مسلح ایران تأکید کرد بغداد همه اقدامات لازم را برای جلوگیری از تکرار هرگونه نقض حریم هوایی خود توسط رژیم صهیونیستی انجام خواهد داد.
بندر فاو، با ظرفیت نهایی ۹۰ اسکله، نقشی کلیدی در این طرح ایفا میکند و طبق برنامهریزیها قرار است تا سال ۲۰۲۵ به بزرگترین بندر کانتینری خاورمیانه تبدیل شود. هدف اصلی از این پروژه، کاهش وابستگی به صادرات نفت، ایجاد اشتغال گسترده، جذب سرمایهگذاری خارجی و ارتقای جایگاه عراق بهعنوان گره ترانزیتی در سطح منطقهای است. پیشبینی میشود این طرح سالانه حدود ۴ میلیارد دلار درآمد غیرنفتی برای عراق به همراه داشته باشد.
در عراق، اقتصاد گیگ بهتدریج در حال گسترش است و نقش آن در ایجاد فرصتهای شغلی، بهویژه برای زنان، اهمیت فزایندهای یافته است. زنان عراقی که با موانعی مانند محدودیتهای فرهنگی، نبود امنیت شغلی در محیطهای رسمی، تبعیض در استخدام و دستمزد و مسئولیتهای خانوادگی گسترده مواجهاند، از طریق فعالیتهایی چون ترجمه آنلاین، طراحی گرافیک، آموزش مجازی، مشاوره دیجیتال، تولید محتوا و فروش محصولات در شبکههای اجتماعی توانستهاند به بازار کار وارد شوند و بخشی از اقتصاد دیجیتال باشند.
ساختار هزینهکرد دولت عراق نیز بخش مهمی از بحران را شکل میدهد. بخش اعظم بودجه عمومی صرف پرداخت حقوق، یارانهها و هزینههای جاری میشود، در حالی که سهم سرمایهگذاری در زیرساخت، آموزش، سلامت یا توسعه بخش خصوصی ناچیز است. این وضعیت در سالهای اخیر موجب تشدید بیکاری، رکود در صنایع غیرنفتی، و وابستگی بیشتر به واردات شده است.